Martha Minow, Harvard en Pedel Universiteit Utrecht in het Academiegebouw te Utrecht

'Mijn geweten gebiedt mij hier met diepe smart en teleurstelling te gedenken de ontheffing uit de uitoefening van hun ambt van een aantal Nederlandse collega's, uitsluitend om reden van afkomst of geloof.' Met deze zin opende op 25 november 1940 de Utrechtse wetenschapper prof.dr. Victor Koningsberger, als eerste hoogleraar in Nederland, zijn openbare toespraak waarin hij het opnam voor de joodse collega's die door de Duitse bezetters van de universiteit werden verbannen.

Eerbetoon

Als eerbetoon aan prof.dr. Victor Koningsberger heeft de Universiteit Utrecht besloten tot het jaarlijks houden van een Koningsbergerlezing. Hiermee wil de universiteit de principiële daad van verzet van prof. Koningsberger tegen de Duitse bezetters levend houden als voorbeeld voor de huidige en toekomstige generaties van de eventuele noodzaak van daden van verzet om die fundamentele rechten blijvend te verzekeren. Centraal staan daarbij het belang van de mensenrechten, zoals gelijkheid van alle mensen, zonder onderscheid van ras en geloof, en het belang van de rechtstaat en de beginselen van democratie. Ieder jaar wordt iemand die zijn sporen op dit gebied heeft verdiend uitgenodigd de Koningsbergerlezing te houden.

Koningsbergerlezing 2014

Martha Minow, decaan van de Harvard Law School, heeft op 15 december 2014 de vijfde Koningsbergerlezing gehouden, getiteld Upstanders, Whistleblowers, and Rescuers: Who are They and Who are We? Voorvechters zijn mensen die opkomen voor hun overtuiging, zelfs als ze alleen staan. Ze spreken zich bijvoorbeeld openlijk uit tegen discriminatie en onrechtvaardigheid of maken misstanden bekend (klokkenluiders). Een voorstander neemt hiermee risico’s, bijvoorbeeld op afkeuring of represailles, en het kan hem tijd, geld en emotie kosten. Wat beweegt sommigen om toch voorvechter te worden? En kunnen we het gedrag stimuleren, bijvoorbeeld via educatie?

Over Martha Minow

Martha Minow is Morgan and Helen Chu Professor of Law en decaan van Harvard Law School. Ze is expert op het gebied van mensenrechten en advocatuur voor raciale en religieuze minderheden, vrouwen, kinderen en gehandicapten. Ze schrijft en geeft les over privatisering, militair recht en etnische en religieuze conflicten. Minow, ooit docent van Barack Obama bij Harvard, werd in 2009 door de Amerikaanse president voorgedragen voor het bestuur van Legal Services Corporation, waar ze nu vicepresident is.

Archief Koningsbergerlezingen

Alle Koningsbergerlezingen worden gepubliceerd. Zie de beschikbare publicaties van de lezingen van Albie Sachs en Kees Schuyt.