Hoe zijn sociale en economische verschillen tussen en binnen landen ontstaan?

De onderzoeksgroep Economische en sociale geschiedenis houdt zich bezig met lange termijn ontwikkelingen in de wereldeconomie en samenlevingen, van de late Middeleeuwen tot nu. De centrale onderzoeksvraag is hoe sociale en economische verschillen tussen en binnen landen zijn ontstaan, hoe deze zich hebben ontwikkeld, en waardoor ze verklaard kunnen worden.

Om hierop antwoord te kunnen geven, brengen we de lange termijnontwikkeling van verschillende delen van de wereld in kaart. Hierbij kijken we naar verschillende indicatoren van ontwikkeling van economie en welzijn zoals: instituties, mate van interactie met de wereldmarkt, geografische aspecten, cultuur en religie.

Vergelijkend perspectief

Kenmerkend voor de onderzoeksmethode is het vergelijkend perspectief; hierbij speelt de Nederlandse ‘casus’ een belangrijke rol. Nederland – of beter gezegd de Lage Landen – is een speciaal geval in de wereldgeschiedenis. Al tijdens de late Middeleeuwen en Vroeg Moderne Tijd werd ons land gekenmerkt door veel ‘moderne’ aspecten: sociale gelijkheid, een sterke ‘civil society’, goed beschermde eigendomsrechten en perioden van snelle economische groei. Door de ontwikkeling van de Nederlandse economie en samenleving te analyseren proberen we greep te krijgen op deze patronen van modernisering, en deze vervolgens te vergelijken met die van andere gebieden van de wereld.

Interdisciplinariteit

Een tweede kenmerk van de onderzoeksmethode is de interdisciplinariteit; met kwalitatieve en kwantitatieve gegevens uit het verleden testen we theorieën uit de sociale en economische wetenschappen. Veel van het onderzoek gaat diep in op bepaalde aspecten van sociale en economische ontwikkeling: we kijken naar financiële markten, naar levensverwachting en de verhoudingen tussen man en vrouw, naar hoe mensen hun polders bestuurden, en hoe ze omgingen met rampen. Ook besteden we veel aandacht aan de recente geschiedenis van het Nederlandse bedrijfsleven, in samenwerking met vertegenwoordigers van dat bedrijfsleven.

Nieuws

16e-eeuws wandtapijt met een voorstelling van de Slag bij Pavia op 24 februari 1525
26 juli 2019
Bram van Besouw sprak naar aanleiding van zijn proefschrift op de website van 'NEMO Kennislink' over de gevolgen van oorlog.
Wilde dieren, Hermann van der Moolen, 1843 - ca. 1920
1 juli 2019
ATHENA is een portal in ontwikkeling waarin een enorme hoeveelheid informatie over biodiversiteit in Nederland wordt samengebracht.
20 juni 2019
Vandaag presenteerden de Universiteit Utrecht en Rabobank een update over de Brede Welvaartsindicator (BWI) 2019.
RSS

Agenda

Het vrolijke huisgezin (met aan de linker en rechterkant van het schilderij, pijprokende figuren), Jan Havicksz. Steen, 1668. Bron: Rijksmuseum
3 september 2019 14:30 - 15:30
Op 3 september verdedigt Ruud Stam zijn proefschrift 'De economische ontwikkeling van de Nederlandse kleipijpennijverheid in de 17e en 18e eeuw'
4 oktober 2019 19:30 - 5 oktober 2019 02:00
Tijdens het Betweter Festival 2019 onderzoeken we met wetenschappers en artiesten hoe het anders kan.
Bron: De Amsterdammer: Weekblad voor Nederland, 30 juni 1923 – No. 2401
20 maart 2020 09:00 - 21 maart 2020 18:00
Hoe komt het dat, in ontwikkelde Westerse economieën, financiële instituties als banken pas in de jaren '60 en '70 wortelden in de maatschappij?
RSS
Groepsportret van Economische en Sociale Geschiedenis. Foto: Marijn Smulders
Expertises: bedrijfsgeschiedenis | poldermodel | geschiedenis van creatieve industrie | collectieve actie | burgerschap | instituties | commons | self-governance | bedrijfsmodellen en -strategieën | Gouden Eeuw | financiële markten voor 1800 | VOC