Op 27 september was het zover: de Grote Wetenschapsdag 2017! Ruim 250 basisschoolklassen verspreid over heel Nederland gingen aan de slag met het thema ‘schimmels’. Door middel van experimenten, spellen en opdrachten werd kennisgemaakt met de wondere wereld van schimmels.

Geen dieren, geen planten, maar schimmels?! Dit thema is gekozen omdat we dit jaar vieren dat Johanna Westerdijk honderd jaar geleden de eerste vrouwelijke hoogleraar van Nederland werd. Johanna Westerdijk is wereldberoemd door haar onderzoek naar schimmels en plantenziektes. Lees hier meer over haar. Jan Dijksterhuis, onderzoeker aan het Westerdijk Instituut, legt in onderstaande video uit wat schimmels zijn en ook waarom het nu zo belangrijk is dat er onderzoek naar wordt gedaan.  

Schimmels kweken

Als voorbereiding op de Grote Wetenschapsdag deed elke deelnemende klas een experiment: Wat voor schimmels dwarrelen er rond in de buurt van de school? En hoeveel van deze schimmels kun je ‘vangen’ in een kwartier? De schimmels werden verzameld in een petrischaaltje met daarin een voedingsbodem, klaargemaakt door het Westerdijk Instituut die zulke schaaltjes gebruikt om schimmels te groeien en onderzoeken.

Petrischaaltje Grote Wetenschapsdag 2017

En wat een prachtige schimmels zijn er verzameld! Groep 6a van de Joost van den Vondelschool uit Amersfoort verbaasde zich hoeveel verschillende schimmels er bestaan, met allemaal een andere kleur en vorm. De leerlingen van basisschool Windroos uit Wijk bij Duurstede kregen geen genoeg van de gevangen schimmels in de petrischaaltjes en maakten een heuse schimmeltentoonstelling van meegebracht fruit en koffieprut.

Schimmeltentoonstelling
De schimmeltentoonstelling van basisschool Windroos

Schimmelspelen

Hoe ziet een schimmel er eigenlijk uit onder een microscoop? Wat kan een schimmel allemaal doen? En wat hebben E-nummers te maken met beschimmeld voedsel? De basisscholen ontdekten de antwoorden op deze vragen door de materialen uit het Grote Wetenschapsdag-lespakket te gebruiken.

Met behulp van een kaartspelletje schimmel-wie-ben-ik, het bouwen van een eigen  schimmel, het tikspel (pas op voor de E-nummers!) en schimmelopdrachten verdiepten de leerlingen zich een dag lang in de bijzondere schimmels om hun heen.

De leerlingen van de Delteykschool uit Werkhoven hebben er na een dag nog steeds geen genoeg van en gaan volgende week gewoon door met onderzoeken; wie weet wat voor bijzondere schimmels ze nog meer ontdekken. Ook montessorischool de  Vleugel heeft een geslaagde dag gehad. De  leerlingen waren zo enthousiast dat ze zelfs tijdens de pauze op onderzoek uitgingen en maar liefst drie soorten paddenstoelen op het schoolplein vonden!

Grote Wetenschapsdag 2017

Onderzoekend leren

Tijdens de Grote Wetenschapsdag maken basisscholen kennis met wetenschap en technologie in de klas. Elk jaar is er een ander thema. De dag is erop gericht om leerlingen op een eenvoudige manier kennis te laten maken met een nieuw onderwerp (schimmels). Door middel van het lesmateriaal worden ze gestimuleerd om zelf na te denken hoe iets werkt, vragen te stellen, onderzoek te doen en zo tot oplossingen te komen. Het accent ligt, naast het opdoen van kennis, op het aanleren van onderzoeksvaardigheden en het ontwikkelen van een onderzoekende houding.