Waarom schreef Multatuli Max Havelaar in het buitenland? Verschilt het nationalisme in Nederland van dat in Vlaanderen, Suriname of Friesland? Waarom krijgt de ene auteur een ereplaats in het culturele geheugen en wordt de ander ‘vergeten’? Wie geïnteresseerd is in dit soort vragen, is bij de onderzoeksmaster Nederlandse literatuur en cultuur aan het juiste adres.

Ontwikkel je eigen profiel

Dit masterprogramma is uniek in haar soort. Nergens anders vind je de mogelijkheid om in het Nederlands de Nederlandse literatuur en cultuur te bestuderen in een tweejarige onderzoeksmaster. In vergelijking met een eenjarige master heb je in een onderzoeksmaster extra veel tijd om je vakinhoudelijk te verdiepen en te groeien als onderzoeker.

Als student van Nederlandse literatuur en cultuur word je vanaf dag één gestimuleerd je eigen profiel als onderzoeker en beschouwer van de Nederlandse literatuur en cultuur te ontwikkelen. Er is volop ruimte om je eigen invulling te geven aan het curriculum, onder meer via een stage of een buitenlandverblijf, en een uitgebreide scriptie van een half jaar.

Ga naar het studieprogramma

Toelating

Nederlandse literatuur en cultuur is een selectief masterprogramma dat ambitieuze studenten verwelkomt die graag diepgaand en onderzoekend aan de slag willen met de Nederlandse literatuur en cultuur. Je kunt je aanmelden als je een bacheloropleiding hebt gevolgd die jouw interesse voor de Nederlandse literatuur heeft gewekt (denk aan Nederlands, Taal- en cultuurstudies, Cultuurwetenschappen, Literatuurwetenschap, Geschiedenis). Ook studenten die in het buitenland een studie Nederlands hebben gevolgd zijn van harte welkom. Wil je weten of je in aanmerking komt voor deze master?

Bekijk de toelatingseisen

Waarom deze master in Utrecht?

Studenten, docenten en alumni delen hun ervaringen met het programma

De functie van literatuur

In dit masterprogramma ligt veel nadruk op de maatschappelijke en sociale functie van literatuur. Deze functie is niet universeel, maar verschilt van land tot land, van regio tot regio en van tijdvak tot tijdvak. De kennis van de Nederlandse cultuurgeschiedenis die je in deze onderzoeksmaster verwerft, geeft je een helder kader om te onderzoeken wat er specifiek is aan de Nederlandse literatuur, terwijl je ook leert onderzoeken hoe de Nederlandse literatuur tevens gevormd werd en wordt door grensoverstijgende culturele processen.

'Nederlandsigheid' leren lezen

Vanuit cultuurhistorisch perspectief leer je Nederland en de Nederlandse cultuur over mediale- en tijdsgrenzen heen begrijpen. Ook ontwikkel je een kritisch perspectief op ‘Nederlandsigheid’ in de Nederlandse cultuur, die je leert lezen en duiden. ‘Lezen’ wordt binnen deze onderzoeksmaster breed gedefinieerd: zowel romans, poëzie, toneelstukken, films, schilderijen, gebouwen, als opiniestukken, essays, reclames en debatten kunnen worden gelezen. Zo zou je de relatie tussen literatuur en film kunnen belichten op basis van boekverfilmingen van Paul Verhoeven. En hoe verhouden, bijvoorbeeld, de historische feiten over de zeventiende-eeuwse zeeheld Michiel de Ruyter zich tot diens hedendaagse verfilming? Ook is er ruimte om je te verdiepen in actuele debatten: hoe zit het bijvoorbeeld met de representatie van niet-Westerse personages in recent Nederlands proza?

Internationaal perspectief

De Nederlandse literatuur wordt in dit programma structureel in een transnationaal perspectief geplaatst. Zo leer je Nederlandstalige culturele ontwikkelingen te bestuderen in relatie tot bijvoorbeeld Europese of wereldwijde literaire tendensen.

Onze docenten

Het programma wordt gedragen door docenten met bijzondere expertise op het vlak van poëzie, Vlaamse literatuur, postkoloniale theorie en literatuur, gender, institutionele aspecten, auteurschap, culturen van roem en reputatie en digitale analyse van tekstcorpora. De docenten werken nauw samen om diachroon onderzoek - van middelnederlandse tot moderne Nederlandstalige tekstculturen - mogelijk te maken. 

Maak kennis met onze docenten

Na de master

Als kenner en bemiddelaar van de Nederlandstalige literatuur kun je aan de slag in zowel de wetenschap als andere professionele contexten (onderwijs, erfgoed-instellingen, het literaire veld). Al tijdens je studie leer je je te oriënteren op de beroepsvelden waar een gespecialiseerde kennis van de Nederlandse literatuur en bijbehorende instituties gewenst is. En heb je uitgesproken academische ambities? Dan doen we er alles aan om je op weg te helpen met het schrijven van een onderzoeksvoorstel.

Lees meer over carrièreperspectieven

Pauw Academy: Nederlandse identiteit gelezen via literatuur

Het Sociaal Cultureel Planbureau constateerde in het rapport Denkend aan Nederland dat taal hetgeen is wat de Nederlanders als het meest typerend ervaren. Deze opname van PAUW Academy uit 2019 laat zien hoe literatuur die taal gebruikt om verhalen te vertellen over wie en wat ‘Nederlands’ is.

In deze talkshow gaan studenten en alumni van de researchmaster op zoek naar de complexe en veelzijdige Nederlandse identiteiten die in literatuur tot uitdrukking komen. Ze gaan van Friesland, de Bijlmer, Suriname naar Curaçao, en passeren er romans, gedichten, rapteksten en overheidsrapporten.

Als je mij zou vragen wat ik het meeste waardeer in deze master zou ik, los van de hechte community, al snel beginnen over de ruimte die je hebt om je eigen profiel te ontwikkelen.

In het kort

Diploma: 
Neerlandistiek (research)
Voertaal: 
Nederlands
Studievorm: 
Voltijd
Studieduur: 
2 jaar
Start: 
September
Collegegeld: 
Nederlandse en andere EU/EEA studenten (wettelijk tarief – voltijd): 2024-2025: € 2.530

Niet-EU/EEA studenten (instellingstarief) 2024-2025: € 20.043

Meer informatie over collegegeld
Croho code: 
60851
Accreditatie: 
Geaccrediteerd door NVAO
Faculteit: 
Geesteswetenschappen
Graduate school: 
School of Humanities