Wie is wie?

Derrida
Feyerabend
Van Fraassen
Frankfurter Schule
Franse Filosofen
Foucault
Haack
Kuhn
Lacan
Lakatos
Nietzsche
Popper
Postmodernen
Rorty
Wiener Kreis
Wittgenstein

Externe links

 

De postmodernen

Postmodernen Zetten we na Feyerabend, Lyotard en Rorty een aantal wetenschapsfilosofische ontwikkelingen nog eens op een rij, dan blijkt dat zich vanaf het begin van de twintigste eeuw een aanzienlijke verandering in het denken over wetenschap heeft voltrokken: de wetenschapsfilosofie als geheel laat met betrekking tot de waarheid een terugtrekkende beweging zien. Voorheen legitimeerde men zijn waarheidsaanspraken met verwijzing naar logica en empirie, die buiten de mens, dus objectief, gegeven zijn. De Wiener Kreis ging niet meer uit van waarheid, maar van waarschijnlijkheid van wetenschappelijke kennis. Popper had het eerder over mogelijkheid dan over waarschijnlijkheid en beschouwde wetenschappelijke kennis niet meer als objectief gegeven, maar als van mensen. Vervolgens onderkende Kuhn, naar aanleiding van zijn historische onderzoek, meerdere verschillende rationaliteiten. De specifieke keuze hangt af van sociologische en psychologische factoren. Feyerabend en Rorty ten slotte zagen wetenschap als een van de mogelijke kenwijzen naast een aantal andere, en de voorkeur voor de ene of de andere al dan niet rationele kenwijze wordt bepaald door het praktische nut, dat wil zeggen economisch voordeel of politieke macht.

De wetenschapsfilosoof Gerard de Vries schrijft: 'In de debatten over kernenergie en recombinant-DNA-onderzoek, zou dan, uitvergroot, de kern van de wetenschap naar voren komen. De rationele, wetenschappelijke methode die filosofen eeuwenlang gekoesterd hebben, blijkt dan in situaties waar het erop aankomt, een soort vijfde rad aan de wagen te zijn. In controverses wordt, met andere woorden voor iedereen zichtbaar, wat op basis van anderssoortige argumenten eerder door Kuhn en Feyerabend was betoogd: er bestaat geen 'wetenschappelijke methode' die de consensusvorming binnen de wetenschap in rationele banen kan leiden. De belangrijkste keuzes in de wetenschap komen niet tot stand op basis van rationele argumenten. Tussen beoefenaren van wetenschap die niet hetzelfde gezichtspunt delen, heersen fundamentele communicatieproblemen. De wetenschappelijke stellingen die men betrekt, zijn incommensurabel. Niet 'waarheid', maar 'macht' geeft de doorslag.'


Literatuur en links:

Klukhuhn, A., De geschiedenis van het denken. Prometheus, 2005 pp. 443-446
http://nl.wikipedia.org/wiki/Postmoderne_filosofie
http://plato.stanford.edu/entries/postmodernism