Open access boeken

Onze ambitie om 100% open access te realiseren voor academische publicaties geldt ook voor boeken. Jouw mogelijkheden voor open access publiceren hangen af van je onderzoekbudget, de eventuele eisen van je funder en de mogelijkheden die de uitgever biedt.

Diamond

Via de diamantroute publiceert je meteen open access op het open access-platform van een uitgever. Het boek krijgt een CC BY-licentie en jij behoudt het auteursrecht over jouw werk. Deze route is gratis voor auteurs; de publicatiekosten worden gedekt door externe financiers. Diamond open access is de meest rechtvaardige manier van open access publiceren. De UU ondersteunt duurzame initiatieven om diamond open access verder te brengen.  

Sommige uitgevers vragen een vrijwillige bijdrage in de productiekosten van het boek. De faculteit Geesteswetenschappen biedt hiervoor financiering aan. Lees meer over het fonds op intranet.  

Overweeg je diamond open access?

• Mail de afdeling Publishing Support voor advies.

Gold

Met de gouden route publiceer je meteen open access op het open access-platform van een uitgever. In tegenstelling tot diamant worden er boekverwerkingskosten (BPC's) in rekening gebracht om de publicatie openbaar te maken. Mogelijk kun je de BPC's betalen uit jouw onderzoeksbudget. Controleer of dit mogelijk is voordat je een uitgever kiest om mee te publiceren. Zo voorkomt je onverwachte kosten. Lees meer over het financieren van open access-boeken.  

Sommige gold-uitgevers bieden een ‘delayed open access’-optie aan, waarbij een boek na een embargo-periode (meestal 12 of 24 maanden) open access wordt gepubliceerd. In ruil daarvoor krijg je korting op de BPC's. Bij de bibliotheek raden we deze vorm van open access niet aan, tenzij dit noodzakelijk is om te voldoen aan de eisen van een funder. De boekverkoop vind namelijk vooral plaats direct na publiceren.

Overweeg je gold open access?

• Mail de afdeling Publishing Support voor advies.

Self-publishing

Zelfpublicatie houdt in dat je je eigen werk publiceert zonder de hulp van een uitgever. Je kunt publiceren op je eigen platform of op een open (community-gebaseerd) platform. Het is een geschikte manier om boeken te publiceren met een ingebouwd publiek, zoals open textbooks en conferentieverslagen. Zelfpublicatie is ook nuttig als je het boek regelmatig bijwerkt of als het verschillende soorten media bevat. Bij zelfpublicatie betaal je geen boekverwerkingskosten (BPC's), maar er kunnen wel andere kosten aan verbonden zijn.  

Houd er rekening mee dat als je kiest voor zelfpublicatie, je geen gebruik kunt maken van de diensten van een uitgever. Deze kunnen bestaan uit het regelen van peer reviews, de redactie en/of opmaak, en het toekennen van een doi aan jouw werk.  

Overweeg je self-publishing? 

• Mail de afdeling Publishing Support voor advies.
• Open Science Community Utrecht (OSCU) lanceerde het OSCU Publishing Initiative, dat infrastructuur en ondersteuning biedt voor self-publishing.

Green

De groene open access-route dient als alternatief voor wanneer je closed access publiceert. Via deze route maak je een hoofdstuk van jouw boek open access beschikbaar in het institutionele repository van de UU. Deze route is gratis voor auteurs. Houd er rekening mee dat dit niet hetzelfde is als meteen open access publiceren. 

Green open access-opties:  

• Een versie van je hoofdstuk wordt meteen open access. Veel uitgevers staan zelfarchivering van één of twee hoofdstukken (meestal de inleiding) toe. Dit is vaak bespreekbaar als onderdeel van je contract.
• Een gesloten gepubliceerd hoofdstuk wordt zes maanden na publicatie open access. Upload zelf een pdf van jouw hoofdstuk in Pure. De bibliotheek doet de rest. 

Lees meer over green open access op onze pagina.