Open access artikelen
Je kan artikelen op verschillende manieren open access publiceren. De voorkeur gaat uit naar een route waardoor een artikel meteen open access beschikbaar komt onder een open licentie. Jouw mogelijkheden voor open access publiceren hangen je onderzoekbudget, de eventuele eisen van je funder en de mogelijkheden die de uitgever biedt.
Diamond
Met de diamante route publiceer je meteen open access in een volledig open access tijdschrift. Jouw artikel krijgt een CC BY-licentie en meestal behoud jij het auteursrecht. Deze route is gratis voor auteurs; de publicatiekosten worden gedekt door externe, non-profit financiers. Diamond open access is de meest rechtvaardige manier van open access publiceren. Ook de Universiteit Utrecht steunt diamond open access.
Vind diamond OA-tijdschriften in:
- De Directory of Open Access Journals (DOAJ) met het filter “Without fees”
- De European Diamond Discovery Hub (DDH)
- A curated list of Diamond OA journals in the Netherlands
Gold
Met de gouden route publiceer je meteen open access in een volledig open access tijdschrift. In tegenstelling tot diamond, worden er artikelverwerkingskosten (APC's) in rekening gebracht bij de auteur. Je kunt APC's mogelijk betalen uit jouw onderzoeksbudget en soms via kortingsovereenkomsten (open access deals). Deze deals worden gesloten tussen de UU of Universiteiten van Nederland en uitgevers. Houd er rekening mee dat de gouden route het verkrijgen van financiering en het afhandelen van facturen met zich meebrengt.
Vind gold OA-tijdschriften in:
- de Directory of Open Access Journals (DOAJ). De tijdschriften die APC's met zich meebrengen zijn gold.
- In de UU Journal Browser kun je zien of gold OA-tijdschriften ook vallen onder open access deals.
Hybrid
Hybride open access-tijdschriften publiceren zowel gesloten als open access-artikelen. Je betaalt publicatiekosten (APC's) om jouw artikel open access te maken. Op dit moment worden de APC's in de meeste hybride tijdschriften gedekt door open access deals. Als gevolg daarvan hoeven auteurs die verbonden zijn aan de UU of het UMC Utrecht (inclusief studenten) zich niet zelf bezig te houden met het betalingsproces. Dit maakt de administratie voor auteurs erg eenvoudig. Houd er echter rekening mee dat of een tijdschrift deel uitmaakt van een deal niets zegt over de relevantie of het belang van een tijdschrift.
Wanneer je een subsidie ontvangt van NWO of ZonMW, is deze publicatieroute geen optie. Je bent dan verplicht om te publiceren in een volledig open access tijdschrift, via de gouden of diamante route.
Hybride tijdschriften vind je in:
- de UU Journal Browser. Hier zijn hybride tijdschriften gemarkeerd als ‘open request journals’.
Green
De groene open access-route dient als alternatief voor wanneer je gesloten publiceert. Via deze route wordt jouw artikel open access in het institutionele repository van de UU. Deze route is gratis voor auteurs. Houd er rekening mee dat dit niet hetzelfde is als meteen open access publiceren. Via deze route voldoe je daarom mogelijk niet aan de eisen van jouw financier.
Er zijn verschillende green open access-opties:
- De Author Accepted Manuscript (AAM) wordt meteen open access.
- Een versie wordt meteen open access.
- Het gesloten gepubliceerde artikel wordt zes maanden na publicatie open access.