140 jaar bijdragen aan de groei en bloei van de universiteit
In 2026 bestaat het Utrechts Universiteitsfonds 140 jaar en is het oudste universiteitsfonds van Nederland. Samen met studenten, alumni en medewerkers van de universiteit realiseert het fonds projecten op het gebied van onderwijs, onderzoek, student life en academisch erfgoed. Hoe zijn deze 140 jaar gegaan bij het fonds en wat heeft het fonds allemaal bereikt? Hieronder een overzicht van mijlpalen en hoogtepunten uit de rijke geschiedenis van het Utrechts Universiteitsfonds.
1886: Oprichting van het Utrechts Universiteitsfonds
Een aantal oud-studenten besloot geld in te zamelen voor een zogeheten ‘Academiefonds’ waarmee de universiteit zaken kon bekostigen waarin de overheidsbijdrage niet voorzag. Ongeveer zevenhonderd reünisten brachten ruim 18.000 gulden bijeen om, zoals zij het in de oprichtingsakte formuleerden, ‘den bloei der Hoogeschool te bevorderen’. Destijds konden alumni voor vijf gulden per jaar of vijftig gulden voor het leven lid worden.
1890: Allereerste uitkering
In het begin wilde het subsidiëren niet zo vlotten. De eerste jaren waren de beheerders van het Academiefonds bepaald krenterig: tot 1890 werd er geen cent uitgegeven. Maar in dat jaar werd 600 gulden ‘voorgeschoten’ aan de faculteit Godgeleerdheid voor de aanschaf van boeken.
1936: 300 jaar UU
Tijdens lustra van de universiteit was het fonds altijd gul met het geven van cadeaus. Zo kreeg de universiteit bij haar derde eeuwfeest de gobelins, oftewel wandtapijten, gemaakt door Willem van Konijnenburg, die sindsdien een plek in de Aula hebben.
1961: Schenking Hinszorgel
In dit jaar werd de Aula nog meer versierd; het fonds schonk toen bij gelegenheid van de 325ste verjaardag van de UU het 18e-eeuwse Hinszorgel ter waarde van 25.000 gulden. Deze wordt nog steeds gebruikt tijdens oraties of afscheidscolleges in de Aula.
1970: Kantooruitbreiding
Aanvankelijk bezette het fonds slechts één kamer in het Bestuursgebouw van de universiteit – toen nog gelegen aan de Kromme Nieuwe Gracht –, maar rond 1970 werd duidelijk dat een groter onderkomen noodzakelijk was. Het fonds verhuisde naar het pand Achter de Dom 20.
1995: Eerste Illuster
De eerste editie van het alumnimagazine Illuster wordt uitgebracht. Daarin is o.a. aandacht voor de gelauwerde fysicus Gerard ’t Hooft, een debat met biomedici over de grenzen van de wetenschap en het toekomstvisioen van toenmalig rector Hans van Ginkel.
1998: Oprichting Studentencommissie Utrechts Universiteitsfonds (STUF)
Het Ufonds stelt ongeveer € 80.000 per jaar beschikbaar voor subsidies waarmee studenten aan onze universiteit gesteund worden. Zowel studentenorganisaties als individuele studenten kunnen bij STUF een subsidie aanvragen. De studentencommissie beoordeelt wekelijks de subsidieaanvragen en kent garantiesubsidies toe.
1999: Overgang van vereniging naar stichting
Het fonds gaat officieel over van een vereniging naar een stichting. Bovendien is vanaf dit moment het universitair alumnibeleid opgezet vanuit het fonds.
2000: Invoering Ufonds-alumnipas
De alumnipas is bedoeld voor begunstigers van het Universiteitsfonds. Recent afgestudeerden krijgen de pas gratis ter beschikking, daarna wordt aan deze groep gevraagd om lid te worden van het Universiteitsfonds. De invoering van de pas leidde tot een toename van het aantal donateurs.
2004: Vliegenthart Scriptieprijs
De Vliegenthart Scriptieprijs is ingesteld ter gelegenheid van het afscheid van prof. dr. Hans Vliegenthart als voorzitter van het Utrechts Universiteitsfonds. Elk jaar ontvangt een uitzonderlijk talent een prijs van € 1500,00 voor de beste masterscriptie in de categorieën Humanities, Life Sciences, Natural Sciences of Bèta- en Gammawetenschappen.
2010: Donateurs worden ‘Vrienden’
Het fonds noemt zijn donateurs voortaan ‘Vrienden’. Zij krijgen een alumnipas die hen gratis toegang geeft tot de Universiteitsbibliotheek, het Universiteitsmuseum en de Botanische tuin. Verder geeft deze ‘vriendenpas’ korting op de universitaire culturele en sportvoorzieningen, zoals Parnassos en Olympos.
2011: Inzameling 75e lustrum
Ter gelegenheid van het 75ste lustrum van de UU, deden meer dan 1.150 alumni mee aan de inzameling voor het lustrumcadeau. Zij zamelden ruim € 57.000 bijeen voor de bekostiging van onder meer een biografie over de eerste vrouwelijke hoogleraar in Nederland: Johanna Westerdijk.
2012: Doorgeven-campagne van start
Vanaf dit jaar roept het fonds in haar jaarlijkse Doorgeven-campagne alumni en Vrienden op om een bijdrage te geven aan wisselende projecten op het gebied van onderwijs, onderzoek, academisch erfgoed en student life. De allereerste Doorgeven-campagne bracht € 140.000 op.
2016: Oprichting Incluusion
Incluusion is een organisatie die het Ufonds sinds de oprichting heel ruimhartig ondersteunt. Bij Incluusion kunnen vluchtelingen, ongeacht hun status, gratis cursussen volgen bij bacheloropleidingen van de UU en de Universiteit voor Humanistiek.
2017: Agnites Vrolikprijs
De Agnites Vrolikprijs werd in het leven geroepen door het fonds om te laten zien dat de impact van UU-onderzoek belangrijk is en wordt beloond. De prijs is vernoemd naar Dr. Agnites Vrolik, de eerste voorzitter van het Utrechts Universiteitsfonds, en wordt tweejaarlijks uitgereikt.
2018: Grootste schenking uit de geschiedenis van het fonds
Alumnus geneeskunde Annie van Leerzem schonk maar liefst € 1,2 miljoen aan het Universiteitsfonds, te besteden door jonge onderzoekers op het gebied van de interne geneeskunde.
2019: Oprichting Utrecht 1636 netwerk
Utrecht 1636 is een gezelschap van trouwe en betrokken donateurs. Deze steunt algemene doelen van het Utrechts Universiteitsfonds, maar de donateurs kunnen er ook voor kiezen hun bijdrage direct ten goede te laten komen aan een van de fondsen op naam.
2020: Oprichting Noodfonds
Bij de start van de coronapandemie heeft het Ufonds haar Noodfonds opgericht. Het Noodfonds helpt en steunt studenten die getroffen zijn door ziekte, de politieke situatie in het thuisland, oorlog, persoonlijke omstandigheden of gewoon door heel veel pech.
2021: Oprichting Eerste Generatie Fonds
Dit fonds helpt eerste generatiestudenten aan een goede start op de universiteit. Dit doet het door kleine beurzen te verstrekken, door hen te inspireren en door hen in gesprek te laten gaan met huidige en voormalige eerstegeneratiestudenten.
2023: Verbouwing Universiteitsmuseum
Dankzij een legaat van een alumnus Geneeskunde, heeft het fonds € 100.000 bijgedragen aan de vernieuwing van het Universiteitsmuseum Utrecht, waaronder de gerenoveerde kassen en vijf nieuwe museumzalen.
Al 140 jaar is het Universiteitsfonds een springplank voor talent en ideeën. Van studie tot onderzoek, van eerste stap tot doorbraak. Het Utrechts Universiteitsfonds is een fonds ‘voor en door’ alumni. Het vraagt om betrokkenheid van alumni van alle generaties, met een net zo tijdloos als eenvoudig doel: generaties verbinden om via Universiteit Utrecht bij te dragen aan een betere wereld. Het motto van het Ufonds is dan ook: Generous for Generations. Ontdek wat er mogelijk is of doe mee en help een ander vooruit.
