Team
Het ELS Lab wordt gedragen door de betrokkenheid van haar leden. Alle onderzoekers van het departement Rechtsgeleerdheid aan de Universiteit Utrecht zijn van harte welkom om zich aan te sluiten bij het ELS Lab. Het Lab fungeert primair als een kennisdelingsgemeenschap, gericht op het uitwisselen en verdiepen van expertise op het gebied van empirisch-juridisch onderzoek.
Hieronder staat een overzicht van het kernteam, de stuurgroep en de ELS-gemeenschap.
Kernteam
- Paulien de Winter werkt als universitair hoofddocent Rechtstheorie bij de afdeling Staatsrecht, Bestuursrecht en Rechtstheorie. Als onderzoeker is zij verbonden aan het Montaigne Centrum. Daarnaast is zij bijzonder hoogleraar Toezicht aan de Rijksuniversiteit Groningen. Zij doet empirisch juridisch onderzoek, waarbij de focus ligt op handhaving en toezicht. Zo onderzoekt zij onder andere hoe uitvoerende medewerkers regels in de praktijk toepassen, bijvoorbeeld in het sociaal domein. Paulien heeft sociologie gestudeerd en promoveerde bij de faculteit Rechtsgeleerdheid van de Rijksuniversiteit Groningen op het rechtssociologische onderzoek ‘Tussen de Regels’ naar handhaving van de socialezekerheidswetgeving’. In haar interdisciplinaire onderzoek maakt ze veelvuldig gebruik van interviews, focusgroepen, participerende observaties en vragenlijsten. Naast haar werk bij de universiteit is Paulien bestuurslid bij de Vereniging voor Sociaalwetenschappelijke bestudering van het Recht (VSR), redactielid bij het Europeaan Journal for Empirical Legal Studies (EJELS), redactielid bij het Tijdschrift voor Toezicht (TvT) en vaste auteur van de Ars Aequi KwartaalSignaal Rechtssociologie.
- Lydia Dalhuisen is universitair hoofddocent forensische psychiatrie en strafrecht aan het Willem Pompe Instituut voor Strafrechtwetenschappen. Zij voltooide aan de Universiteit Utrecht zowel de master Klinische en Gezondheidspsychologie als de master Strafrecht, en richt zich in haar onderwijs en onderzoek op het grensvlak tussen psychologie en recht. In 2016 promoveerde ze op onderzoek naar brandstichting, met specifieke aandacht voor de individualisatie, identificatie en behandeling van brandstichters. Binnen het onderzoekscluster Empirical Research into Institutions for conflict resolution (ERI) startte ze in 2021 een empirisch-juridische onderzoekslijn naar herstelrecht en de positie van slachtoffers binnen de forensische psychiatrie. De interdisciplinaire aard van haar onderzoek met praktische en maatschappelijke relevantie onderstreept het belang van haar focus empirisch-juridisch onderzoek. Ze hanteert daarbij een mixed-method benadering, waarbij zowel kwalitatieve als kwantitatieve empirische methoden worden toegepast. Lydia heeft ervaring met thematische analyse van interviews en vignetstudies/focusgroepen met behulp van Nvivo, evenals met statistische analyse van surveys en dossieronderzoek met gebruikmaking van SPSS. Momenteel is ze als onderzoeker verbonden aan het Utrecht Center for Accountabiilty en Liability Law (UCALL). Daarnaast is ze rechter-plaatsvervanger bij de rechtbank Amsterdam en redactielid van zowel het Tijdschrift voor Forensische Psychiatrie en Psychologie als het Tijdschrift voor Herstelrecht.
- Stijn van Deursen is universitair docent aan het Molengraaff Instituut voor Privaatrecht. Hij rondde de LRM af aan de Universiteit Utrecht en verdedigde in januari 2025 zijn proefschrift. Zijn onderzoek richt zich op rechterlijke oordeelsvorming, en meer specifiek op de vraag hoe rechters de wisselwerking tussen het aansprakelijkheidsrecht, de politiek en de samenleving vormgeven. Voor hem is het begrijpen van de empirische werkelijkheid cruciaal voor het ontwikkelen van goed onderbouwde normatieve juridische theorievorming. Methodologische innovatie vormt daarom een belangrijk onderdeel van zijn onderzoek. Geïnspireerd door inzichten uit de sociale wetenschappen en geesteswetenschappen ontwikkelde hij een innovatieve gelaagde methode om relevante jurisprudentie te identificeren, met behulp van reguliere expressies en PowerGREP. Hij gebruikt verschillende methoden van kwalitatieve data-analyse, waaronder content analysis en thematic analysis, om gestructureerde jurisprudentieanalyses uit te voeren met behulp van NVivo. Daarnaast heeft hij interviewonderzoek verricht, waarbij hij Amberscript gebruikte voor transcriptie en NVivo voor thematische analyse. Stijn is lid van de expertgroep rechterlijke oordeelsvorming van de Raad voor de rechtspraak en bevordert interdisciplinaire samenwerking via zijn lidmaatschap van de onderzoeksgroep Behavior & Institutions.
- Anne Janssen is als promovenda verbonden aan het Montaigne Centrum voor Rechtsstaat en Rechtspleging. Anne heeft een juridische achtergrond (Legal Research Master) en ervaring met zowel kwalitatieve (interviews, focusgroepen, participerende observaties) als kwantitatieve onderzoeksmethoden (surveys, systematische rechtspraakanalyse). In haar promotieonderzoek combineert ze inzichten uit de sociale psychologie en het recht om zo de ervaring en juridische positie van kwetsbare rechtzoekenden in civiele procedures in kaart te brengen. Als onderdeel van haar promotieonderzoek heeft ze bijna 300 interviews afgenomen met rechtzoekenden zonder rechtsbijstand in civiele procedures en met bezoekers van het Juridisch Loket. Anne gebruikt voornamelijk Nvivo om haar interviews te coderen (thematische analyse). Voorheen heeft ze ook gewerkt met SPSS, Excel en R om kwantitatieve onderzoeksresultaten te interpreteren. Het gebruik van empirische onderzoeksmethoden heeft een centrale plaats in het onderzoek van Anne. Aan de hand van empirische onderzoeksmethoden kan namelijk het perspectief van kwetsbare groepen in de samenleving worden vertaald naar het juridische domein. Bovendien kunnen zo ook ondervertegenwoordigde onderzoeksdeelnemers worden betrokken in (rechts)wetenschappelijk onderzoek.
- Lilian van Karnenbeek is als onderzoeker werkzaam bij Utrecht University Centre for Water, Oceans and Sustainability Law. Lilian is opgeleid in de sociale geografie en planologie en heeft zich vervolgens toegelegd op het omgevingsrecht, de Omgevingswet in het bijzonder. Haar onderzoek bevindt zich op het snijvlak van planologie en omgevingsrecht, waarbij de nadruk ligt op (het financieren van) klimaatadaptatie. Een belangrijk onderdeel van haar onderzoek vormen casestudies, waarbij doorgaans een specifiek gebied in detail wordt beschreven en grondig wordt onderzocht. Zij gebruikt daarbij verschillende onderzoeksmethoden, waaronder content analyse, (semigestructureerde) interviews en participerende observatie, in combinatie met softwareprogramma’s, zoals Nvivo. Lilian heeft daarnaast ervaring met de Q-methodologie, een methode om op een systematische manier subjectiviteit in kaart te brengen en inzichtelijk te maken. Voor Lilian ligt de waarde van empirisch onderzoek in het doorgronden van de toepassing en effecten van het (omgevings)recht in de praktijk.
- Sophie Melchers is onderzoeker bij de afdeling Staatsrecht, Bestuursrecht en Rechtstheorie en het Utrecht University Centre for Water, Oceans and Sustainability Law (UCWOSL) waar zij zicht richt op duurzaamheidstransities. Haar proefschrift ging over de juridische (on)mogelijkheden voor het hergebruiken van afvalwater. Zij heeft enerzijds een juridische achtergrond in internationaal en Europees (bestuurs)recht en anderzijds een grondige achtergrond in kwantitatieve onderzoeksmethoden en statistiek, beide opgebouwd aan de Universiteit van Tilburg.
Van 2016-2019 heeft zij kwantitatieve onderzoeksmethoden gedoceerd – van ‘wat is een correlatie?’ tot complexe mediatie- en moderatiemodellen – en SPSS-practica verzorgd. Tevens heeft zij ervaring met het opzetten en uitvoeren van Sociale Netwerk Analyses (SNA) in R binnen rechtswetenschappelijk onderzoek. Haar onderzoek bouwt voort op omgevingsrechtelijk onderzoek, maar zij werkt ook veel samen met onderzoekers uit de bèta-disciplines. Haar kwantitatieve achtergrond kan zij dus inzetten in haar eigen onderzoek als methodologie, maar is voor haar ook cruciaal voor effectieve samenwerking met de bèta-disciplines en andere niet-juristen. - Cristiana Santos is universitair docent gegevensbescherming en online privacy en verbonden aan RENFORCE (het Utrecht Centre for Regulation and Enforcement in Europe). Haar onderzoek richt zich op ontwikkelaarsgerichte privacy, dark patterns en manipulatie van consumenten en zakelijke gebruikers, en op de naleving van online trackingtechnologieën volgens de AVG, de ePrivacy-richtlijn, de DSA en de DMA. Inzicht in de empirische werkelijkheid is cruciaal voor de ontwikkeling van goed onderbouwde wetgeving op het gebied van gegevensbescherming. Om te beoordelen of wettelijke vereisten worden geïmplementeerd in concrete technologieën, werkt ze samen met computerwetenschappers en past ze computationele methoden toe (waaronder webmetingen, geautomatiseerde websiteaudits, netwerkverkeersanalyse en tools om verborgen gegevensverzameling te detecteren). Haar onderzoek omvat methoden uit de mens-computerinteractie om te begrijpen hoe gebruikers (consumenten en zakelijke gebruikers) digitale systemen waarnemen en ermee omgaan. Op basis van gebruikersonderzoek, UI- en UX-ontwerp, en expertanalyse onderzoekt ze of juridische concepten, zoals geïnformeerde toestemming, in de praktijk betekenisvol zijn, en hoe interfaceontwerp de besluitvorming en autonomie van gebruikers beïnvloedt. Door wettelijke vereisten systematisch te combineren met empirisch bewijs uit technische systemen en gebruikersgedrag, identificeert ze lacunes tussen wettelijke verwachtingen en de praktijk. Zo draagt ze bij aan op bewijs gebaseerde regelgeving en handhaving van digitale technologieën.
Stuurgroep
Gemeenschap
Als medewerker van de UU kun je onderdeel worden van de ELS Lab gemeenschap door ‘empirisch juridisch onderzoek’ als expertise aan je medewerkerspagina toe te voegen.
