Theo Wubbels

De kans op uitval in het eerste studiejaar is heel groot wanneer studenten in de eerste maanden van de studie geen goede resultaten behalen. De teleurstelling die daar bij komt kijken willen we voorkomen. Dit is een van de redenen om aanstaande studenten al voor de poort te laten studeren: studeren voordat je klaar bent met school.  En dat werkt: mits de student er voor openstaat anders over zijn toekomst na te gaan denken.

We helpen scholieren realistische afwegingen maken 

Vwo-leerlingen die aan onze universiteit willen gaan studeren zijn sinds 2013 verplicht om deel te nemen aan ons matchingsprogramma – met uitzondering van opleidingen met numerus fixus of selectie. Scholieren beginnen dus al aan de studie voordat ze ingeschreven staan. Doordat ze in hun laatste schooljaar thuis studiestof bestuderen, opdrachten maken, eerstejaarsonderwijs volgen en een toets maken. Hun werk wordt beoordeeld zoals dat in het eerste studiejaar gebeurt. Vervolgens krijgen ze feedback en een gesprek over de ervaringen en resultaten van dit matchingsproces. Waarna ze realistisch kunnen afwegen of ze echt aan deze studie moeten en willen beginnen. 

Matching vermindert de uitval

Evaluaties wijzen uit dat studenten matching heel nuttig vinden. De uitval vermindert fors. Aan het begin van hun tweede studiejaar is de uitval van de studenten die in 2013 aan matching deelnamen gemiddeld met 11%  gereduceerd ten opzichte van de studenten die in 2012 zijn gestart. Dat is fors, zeker gezien het toch al hoge Utrechtse studierendement. 

De daling is een indicatie dat matching gecombineerd met een onderwijsconcept van intensief onderwijs en een goede begeleiding vooral in de eerste weken van de studie werkt. Natuurlijk helpen ook overheidsmaatregelen zoals een ander studiefinancieringsregime om de uitval te verminderen. 

Waarom matching niet altijd werkt

Toch heeft deelname aan matching niet iedere student die later blijkt uit te vallen op andere gedachten gebracht, ondanks de gesprekken daarover. Studenten die de studie gestaakt hebben zeggen opvallend vaak dat de studie tijdens de matchingsactiviteiten minder leuk of moeilijker leek dan gedacht. Ze veronderstelden - ten onrechte - dat het in het echt wel mee zou vallen. Scholieren die hun zinnen op een studie hebben gezet stappen daar blijkbaar niet gemakkelijk van af. 

Voortgezet en hoger onderwijs moeten intensiever samenwerken 

Om matching nog succesvoller te maken pleit ik voor een intensievere samenwerking tussen het hoger en voorgezet onderwijs. Decanen in het voorgezet onderwijs geven aan dat ze vertrouwen hebben in studeren voor de poort, maar dat ze hun leerlingen er onvoldoende op kunnen voorbereiden. Ik denk dat een specifieke voorbereiding niet nodig is: het hele vwo is, zoals de naam al zegt, een voorbereiding op het studeren en dus op de matching. Wel is het goed om met elkaar beter af te stemmen hoe de voorlichtingsactiviteiten van scholen en universiteit elkaar kunnen versterken en hoe decanen een rol kunnen spelen bij het bespreken van de feedback van de matching. 

Leerlingen moeten open staan voor een nieuwe manier van nadenken over hun toekomst 

Matching moet duidelijker worden gepositioneerd als het laatste onderdeel van het hele keuzeproces vanaf de oriëntatie die al begint in het vierde leerjaar van het vwo. Het moet het eindpunt  zijn van een proces waarin aanstaande studenten wel open moeten staan om ingrijpend anders over hun toekomst te gaan denken. Pas dan kan matching volledig zijn doel bereiken.

Prof. dr. Theo Wubbels is als Admissions Dean van de Universiteit Utrecht verantwoordelijk voor het matchingsbeleid van deze universiteit

Kijk hier voor een overzicht van alle blogs.