Aandachtspunten

Hoe je omgaat met AI in je eigen onderwijs staat natuurlijk niet op zichzelf. Het is daarom belangrijk om dit te bespreken met je collega’s. Weet je eigenlijk wel welke visie je mededocenten hebben en hoe zij omgaan met AI in hun cursus? Je wilt je studenten natuurlijk ook bepaalde kennis meegeven op het gebied van AI, maar dit hoeft niet in elke cursus op dezelfde manier gedaan te worden. Wanneer in hun studiepad worden studenten gevraagd om de studentenmodules te volgen? Wanneer wil je ze zelf meenemen in de verschillende aspecten van verantwoord gebruik van Generatieve AI? Welke collega’s zijn het meest geschikt om dit te doen? Het is verstandig om dit gezamenlijk op te pakken.

Het Centre for Academic Teaching and Learning kan bij dit soort vraagstukken ondersteunen. Er worden bijvoorbeeld workshops op maat aangeboden om een docententeam mee te nemen in de basiskennis over Generatieve AI en het gesprek op gang te brengen en te faciliteren over de verschillende visies op GenAI. Dit kan bijvoorbeeld tijdens een heidag of een docentenmeeting. Daarnaast zijn er templatepresentaties ontwikkeld om te helpen communiceren naar studenten over verschillende onderwerpen. Neem voor vragen en advies contact op via: generatieve-ai@uu.nl.

Ook op het gebied van summatieve toetsing is het niet mogelijk om als individuele docent alleen de impact van Generatieve AI op het onderwijs in te schatten. Dit moet op opleidingsniveau worden opgepakt, meestal door de onderwijsdirecteur. Het is goed om het vast te bespreken binnen je docententeam, zowel van de cursus, als de opleiding. Uiteindelijk moet er voor de hele opleiding nagegaan worden wat de invloed is van Generatieve AI op de eindtermen. Toetst de huidige toetsing nog wat het hoort te toetsen? Zijn er nieuwe leerdoelen nodig of moeten er leerdoelen worden aangepast?

Onderwijsadvies en Training heeft hiervoor de toetsprogramma scan ontwikkeld, voor docententeams en onderwijsdirecteuren.

Het AI-beleid stelt de kaders waarbinnen AI ingebed kan worden in het onderwijs.

• De AI verantwoordelijkheidsmatrix maakt inzichtelijk wie in welke context verantwoordelijk is voor de implementatie, het dagelijks gebruik en de naleving van afspraken rond het inzetten van AI binnen ons onderwijs.
• De AI-index is een schaal van vijf varianten van de manier waarop AI door studenten kan worden gebruikt

Vermoeden van fraude

Let op als je generatieve AI wilt verbieden. Het is (nu nog) niet te bewijzen dat een student frauduleus gebruik heeft gemaakt van een chatbot. De huidige AI-detectoren zijn geen van alle betrouwbaar en lijken dat ook niet binnenkort te worden. Deze kunnen dus niet als officieel bewijsmateriaal worden gebruikt, omdat er te veel false positives en false negatives worden gegenereerd.   

Verder kijken de detectoren natuurlijk alleen óf er gebruik is gemaakt van een specifieke chatbot en niet in welke mate. Dat kan, als studenten helemaal geen gebruik mogen maken van generatieve AI, maar in veel gevallen zal gematigd gebruik wel toegestaan zijn. Het is niet duidelijk of een detector signaleert dat een stuk helemaal geschreven is door een chatbot of dat er alleen een spellingscheck overheen is gegaan.    

Dit zorgt ervoor dat het moeilijk is om achteraf maatregelen te nemen bij een vermoeden van fraude. Je kan als je fraude vermoedt natuurlijk altijd een gesprek aangaan met een student en/of met de hele groep.   

Daarom is het als je generatieve AI wilt verbieden belangrijk om het gesprek aan te gaan met je studenten. Door een open gesprek te voeren kan je de studenten meenemen in de afwegingen hierin. Je kan daarbij als het ware een sociaal contract proberen af te sluiten met je studenten.

Verder kan je de opdracht op zo’n manier aanpassen, dat deze minder fraudegevoelig is. Je kan je studenten een soort logboek laten inleveren van het ontstaan van een werkstuk of bijvoorbeeld eerst een werkstukopzet laten maken die daarna in een paper wordt opgezet.

Het is heel belangrijk dat je een duidelijke instructie geeft naar je studenten. De grootste behoefte op het gebied van Generatieve AI onder studenten is transparantie van de docenten. Ze willen graag dat het bespreekbaar wordt gemaakt en dat er duidelijkheid wordt gegeven. Studenten geven aan dat ze vaak niet weten wanneer iets fraude is en dat ze het lastig vinden om dit met hun docenten te bespreken.

Geef dus bij elke opdracht aan in hoeverre ze gebruik mogen maken van Generatieve AI aan de hand van de AI index. Hierbij is het vooral ook belangrijk dat je meegeeft wáárom je voor een specifiek niveau van de index hebt gekozen. Maak duidelijk wat het leerdoel is van de opdracht en waarom een bepaald niveau van AI gebruik daarbij past. Zoals bij het voorgaande punt wordt besproken is fraude heel lastig te bewijzen. Veel studenten willen geen fraude plegen, dus duidelijk aangeven wat wel en niet mag (én waarom niet) kan hierbij al veel helpen. Je kan hierin ook samen met je studenten afspraken te maken. Waarbij je samen bespreekt wat een redelijk gebruik van AI is om het leerdoel te bereiken en je een soort sociaal contract bewerkstelligt.

Naast communicatie over AI gebruik tijdens de cursus zijn er andere onderwerpen die belangrijk zijn om te bespreken met je studenten. Dit hoeft natuurlijk niet allemaal in één cursus en kan als opleiding worden opgepakt, zoals in een voorgaand punt benoemd is. Om dit te vergemakkelijken hebben we een aantal templatepresentaties gemaakt. 

Verder biedt de Universiteitsbibliotheek diverse materialen waar studenten zichzelf kunnen onderwijzen op het gebied van AI. Bijvoorbeeld via de AI E-emodules, de libguide en zij bieden ook workshops voor studenten aan. Voor de e-modules geldt dat de student een badge ontvangt na het naar behoren voltooien van de module. Zo kan je het verplicht stellen in je cursus. 

Wil je een opdracht geven waarin je generatieve AI bewust verwerkt? Dit kan een goede manier zijn om studenten te stimuleren kritisch naar de output te kijken, te leren wat de beperkingen zijn en mee te geven hoe je verantwoord kan omgaan met generatieve AI. In ieder geval kan je hiermee inzicht krijgen in hoe studenten het gebruiken.

Een probleem hierbij is dat we studenten niet kunnen verplichten om gebruik te maken van generatieve AI, als een student dat vanwege privacybezwaren niet wil. In dat geval kan je de opdracht als optioneel aanbieden of je biedt een alternatieve opdracht aan. Studenten kunnen dan bijvoorbeeld in plaats van gebruik te maken van generatieve AI, iemand in hun omgeving vragen om te helpen. Ook dat kan interessant zijn om op te reflecteren en te vergelijken met de studenten die generatieve AI hebben gebruikt.

Er wordt in USO projecten onderzoek gedaan door docenten hoe je dit op verschillende manieren kan doen. Deze resultaten worden zo snel mogelijk gedeeld.

Als je generatieve AI in je onderwijs wil inzetten, denk dan na over hoe je achteraf kunt weten of je doelen bereikt zijn. Zie hierover meer informatie onder het volgende punt.

Naast je studenten kan jij als docent ook generatieve AI gebruiken voor onderwijstaken. Voordat je hiermee aan de slag gaat, is het belangrijk dat je zelf begrijpt wat generatieve AI is, je een ethische afweging hebt gemaakt en weet hoe je met behulp van prompting generatieve AI effectief kunt inzetten.

Een greep uit voorbeelden van docent taken die met generatieve AI kunnen worden verrijkt:

• Laat generatieve AI fungeren als een collega: stel vragen! Waarover zou je willen sparren met een expert?
• Laat je inspireren met nieuwe werkvormen, toetsingsvormen of lesstructuren
• Herontwerpen van een cursus of les, bijvoorbeeld met
  • De integratie van onderwijskundige principes
  • Toepassingen van Blended Learning
  • Meer inclusie en diversiteit
• Ontwerpen van quizzen en (oefen)toetsvragen
• Genereren van opdrachten en assignments, inclusief instructies
• Analyseren van patronen in toetsresultaten inclusief suggesties voor verbetering
• Uitwerken van een rubric aan de hand van leerdoelen en criteria
• Genereren van gestandaardiseerde feedback
• Uitdenken van een boomstructuur voor in Brightspace

Probeer vooral eens uit hoe generatieve AI jou kan helpen om je onderwijs verder te ontwikkelen. Kun je hier wat hulp bij gebruiken? Mail dan je vraag naar generatieve-ai@uu.nl. Wij kunnen jou of jouw docententeam bijvoorbeeld ondersteunen bij effectief leren van prompten of het begeleiden en faciliteren van een discussie over gebruik van generatieve AI.  

Zoals in elke Plan-Do-Act-Check-cyclus, is het belangrijk om te reflecteren op hoe je generatieve AI in hebt gezet voor jouw onderwijs, zodat je kunt leren van je eigen (positieve en negatieve) ervaringen. Hopelijk kun je dit ook delen met anderen en zo bijdragen aan onze kennis over generatieve AI in het onderwijs! 

Probeer zo vroeg mogelijk na te denken over de vraag: hoe weet ik achteraf of ik mijn doelen bereikt heb? Zo wordt reflectie een integraal onderdeel van de inzet van generatieve AI in je onderwijs. Je kunt bijvoorbeeld feedback ophalen van studenten en collega's met behulp van deze feedbackinstrumenten. Wil je meer inzicht over of de inzet van generatieve AI het leren van je studenten bevordert? Probeer dan je onderwijsprobleem te herformuleren naar een onderzoekbare onderwijsvraag met behulp van de acht stappen tellende Utrecht Roadmap for Scholarship of Teaching and Learning.