Wetenschap en technologie spelen sleutelrol bij een gezonde, circulaire toekomst

Tijdens de jaarlijkse conferentie van de EWUU alliantie (TU/e, WUR, UU, UMC Utrecht) op 19 april in dialoogcentrum Omnia in Wageningen, laten de partners van de alliantie zien hoe samenwerken over de grenzen van wetenschappelijke disciplines heen kan bijdragen aan een gezonde planeet. Het thema ‘Crossing Boundaries for a Healthy and Sustainable Future’ staat dit jaar centraal.

Sinds 2020 werken Eindhoven University of Technology, Wageningen University & Research, Universiteit Utrecht en Universitair Medisch Centrum Utrecht met een breed scala aan expertise samen aan oplossingen voor complexe en urgente maatschappelijke uitdagingen.

Arthur Mol, Rector Magnificus van WUR en tevens gastheer van de jaarconferentie 2023: “Ik geloof dat wetenschap en technologie een sleutelrol kunnen en zouden moeten spelen bij het creëren van een gezonde en duurzame toekomst. Daarvoor moeten we onze krachten bundelen en disciplines samenbrengen. Dat is precies wat de EWUU alliantie doet. Zo kunnen we een unieke bijdrage leveren aan het soort wetenschappelijke doorbraken die de samenleving zo dringend nodig heeft.”

Een veelzijdige benadering van gezondheid

Marianne Geleijnse, vicevoorzitter van de Gezondheidsraad, gaat tijdens de conferentie in op de uitdagingen en implicaties van een bredere kijk op gezondheid. Ze bespreekt de actuele uitdagingen op het gebied van volksgezondheid en de rol van wetenschap in gezondheidsbeleid.

Het Preventive Health initiatief van de EWUU alliantie sluit aan op deze bredere kijk op gezondheid. Eén van de projecten die gefinancierd worden vanuit de samenwerking is het onderzoeksproject LIFTS. Ongeveer 7,2% van de Nederlandse jongeren heeft een licht verstandelijke beperking. Zij kampen met leerproblemen en groeien vaak op in een lage sociaaleconomische omgeving. Dat maakt het maken van gezonde keuzes extra uitdagend, terwijl de gezondheidsproblemen in deze groep toenemen. Kirsten Verkooijen, projectleider LIFTS en universitair hoofddocent Gezondheid & Maatschappij bij WUR: “In dit project gaan we samen met alle betrokkenen zoeken naar praktische oplossingen. Door effectief gebruik te maken van innovatieve gezondheidstechnologie die aansluit bij de behoeften, wensen en belevingswereld van deze jongeren.”

De gadgets die gebruikt worden om de jongeren daarbij te helpen worden ontwikkeld door gebruik te maken van kennis van TU/e. Belangrijk daarbij is de feedback die de jongeren terugkoppelen zodat de gadgets optimaal gebruikt worden.

Naar een circulaire economie in 2050

Marko Hekkert, directeur van het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL), focust op de vraag waarom de circulaire economie maar niet van de grond komt en hoe vooral de EWUU alliantie hieraan kan bijdragen. Hij pleit dat er meer aandacht moet zijn voor onderzoek naar gedrag van mensen en hoe de regels van een circulaire samenleving worden bepaald. Toekomstvisies op zo’n circulaire economie lijken ook niet duidelijk te zijn. Volgens Hekkert moet dat veranderen: “Radicale verandering moet je je kunnen voorstellen, om te weten aan welke knoppen je moet draaien”.

Een mooi voorbeeld waarbij EWUU werkt aan een circulaire economie richt zich op medicijnen. De productie ervan vraagt veel; grondstoffen, verpakkingen, energie en arbeid. Ook kan het leiden tot milieuschade. Verspilling van medicijnen is zonde, zowel vanuit financieel als vanuit milieuperspectief. Door bijvoorbeeld het voorkomen van te veel voorschrijven en uitgeven, slimmer productontwerp en hergebruik biedt circulair handelen aanknopingspunten. In het programma ‘Veilig Circulair Ziekenhuis’ van EWUU wordt daarnaast ook gekeken hoe we als samenleving kunnen voorkomen dat er teveel medicijnen in het rioolwater terecht komen. Met als mogelijke uitkomst dat het schoonmaken van dat rioolwater minder nodig is of op een andere manier kan gebeuren.

Over EWUU alliantie

Het motto van de strategische samenwerking tussen Eindhoven University of Technology (TU/e), Wageningen University & Research (WUR), Universiteit Utrecht (UU) en Universitair Medisch Centrum Utrecht (UMC Utrecht) is ‘Challenging future generations’. Dit doet de EWUU alliantie door jonge onderzoekers, docenten en studenten aan het roer te zetten en door goed samen te werken, dwars door disciplines heen. De vier instellingen bundelen in de alliantie een breed scala aan expertises en dragen zo bij aan complexe en urgente maatschappelijke transities op het gebied van gezondheid, voedsel, energie en duurzaamheid. Kijk op www.ewuu.nl voor meer informatie.