12 april 2019

Terugblik symposium 'Ziekenhuiscommunicatie in een Veranderende Maatschappij'

Op 2 april vond het symposium Ziekenhuiscommunicatie in een Veranderende Maatschappij plaats. Het symposium werd geïnitieerd door het Centre for the Humanities (CfH) en gerealiseerd in samenwerking met het Universitair Medisch Centrum Utrecht (UMCU) en ScienceWorks.

Aanleiding voor het symposium was de vaststelling dat de Taal- en Communicatiewetenschappen veel effectiever kunnen en moeten worden ingezet binnen de zorg, met name bij patiënten met lage taal- en gezondheidsvaardigheden en/of diverse culturele achtergronden. De interdisciplinaire thema’s Health Humanities en Medical Humanities zijn vooral in de Angelsaksische cultuur de laatste jaren sterk tot ontwikkeling gekomen en verdienen ook een bredere toepassing in Nederland. Hoewel het thema een omvangrijke strekking heeft, werd voor dit symposium besloten ons primair te richten op de mogelijkheden binnen ziekenhuizen, waarbij communicatieprofessionals vanuit de zorg en de wetenschap waren uitgenodigd.

Centrale vraag

De centrale vraag was: welke onderzoeken, interventies en instrumenten dragen het beste aan een verbetering in de communicatie met patiënten met beperktegezondheidsvaardigheden en/of diverse culturele achtergronden? De bijeenkomst verschafte inzicht in de ervaringen en oplossingsrichtingen binnen Nederlandse ziekenhuizen op de gebieden van:

  • Culturele diversiteit
  • Gezondheidsvaardigheden
  • Communicatie-instrumenten
  • De mogelijke rol van de wijken
  • E-health en het PGO
© iStockphoto.com

Kennis en onderzoek

Uit vooronderzoek (gefinancierd door het CfH) van dr. Tessa van Charldorp (Language and communication) bleek dat er behoefte is aan onderzoek en evidence-based adviezen om mondelinge, schriftelijke, visuele en digitale communicatie in en door ziekenhuizen te verbeteren. Het Nivel bracht vorig jaar een rapport uit, waarin de uitdagingen in kaart zijn gebracht en suggesties worden gedaan hoe de bestaande kennis beter kan worden toegepast.

Sprekers

Sprekers op het (overtekende) symposium waren o.a. Margriet Schneider (Voorzitter Raad van Bestuur UMCU), Patricia Heijdenrijk (Directeur Pharos), Ted Sanders (Hoogleraar Taal & Communicatie van de Universiteit Utrecht), Bart Andriessen (Directeur Volksgezondheid Gemeente Utrecht/ Utrecht Health Hub) en Hans Agten (Sr. Manager Innovatie en Advies CZ Verzekeringen).

Mr. Yvonne van Rooy (Oude Voorzitter Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen en voormalig Voorzitter van het College van Bestuur van de Universiteit Utrecht) zou als dagvoorzitter optreden, maar moest om persoonlijke en goede redenen deze taak overdragen aan Wiljan van den Akker (Directeur van Het CfH).

Bruno Brouns (Minister Medische Zorg en Sport) opende het symposium met een speciaal voor deze gelegenheid opgenomen videoboodschap

Internationaal vervolgcongres

Om de kennis en ambities die uit dit seminar voortkomen een stap verder te brengen, is een internationaal consortium geformeerd, dat d.m.v een internationaal congres (in Utrecht in oktober 2020) het perspectief van Health Literate Hospitals helpt realiseren. De doelstellingen hiervan zijn:

  • Toepassing van een strategie voor meerHealth Literate Patients (o.a. Richard Osborne);
  • Ontwikkeling van procedures en een raamwerk voor Health Literate Hospitals (o.a. Jurgen Pelikan, Cindy Brach);
  • Ontwikkeling van passende communicatie-instrumenten die deze processen ondersteunen (o.a. Pharos)