Staatscommissie tegen Discriminatie en Racisme publiceert toekomstvisie op het non-discriminatierecht

De Staatscommissie tegen Discriminatie en Racisme heeft op 10 december 2025 een toekomstvisie gepubliceerd op het Nederlandse non-discriminatierecht, onder de titel ‘Samen voor gelijkheid’. Verschillende onderzoekers van de faculteit Recht, Economie, Bestuur en Organisatie werkten mee aan deze toekomstvisie.

Hiermee opent de staatscommissie het gesprek over hoe het non-discriminatierecht vernieuwd kan worden, zodat daadwerkelijk recht wordt gedaan aan gelijke behandeling. 

Wetenschappers en maatschappelijke partijen

De toekomstvisie is gebaseerd op negen preadviezen die zijn geschreven door wetenschappers in samenwerking met maatschappelijke partijen. Ze belichten elk een specifiek vernieuwingsvraagstuk binnen het non-discriminatierecht, zoals structurele discriminatie, eenzijdig overheidshandelen, intersectionaliteit, algoritmische discriminatie en toegang tot het recht. 

“Gelijkheid vormt het fundament van onze democratische rechtsstaat. Toch ervaren veel mensen in hun dagelijks leven nog steeds discriminatie. Dit roept de vraag op hoe het juridische stelsel kan worden versterkt. Niet alleen als vangnet bij onrecht, maar juist als stuwende kracht voor rechtvaardigheid,” stelt commissievoorzitter Dr. Joyce Sylvester. Zij is ook Academic Fellow van de faculteit Recht, Economie, Bestuur en Organisatie (REBO) van de Universiteit Utrecht. 

Discriminatie is een diep verankerd en een wijdverspreid probleem binnen de Nederlandse samenleving. Iedereen in Nederland heeft direct of indirect op alle gronden van artikel 1 Grondwet met discriminatie te maken. Het beschadigt mensenlevens en hersteloperaties kosten de samenleving miljarden. Sylvester: “Het is tijd is voor een non-discriminatierecht dat sterker is in bescherming, rechtvaardiger in werking en menselijker in toon.”

Universiteit Utrecht 

Naast Joyce Sylvester zijn nog meer onderzoekers van de faculteit Recht, Economie, Bestuur en Organisatie aan de Staatscommissie tegen Discriminatie en Racisme verbonden:

  • Mirko Noordegraaf, als vicevoorzitter. Hij is hoogleraar Publiek management en hoofd departement, Bestuurs- en Organisatiewetenschap (USBO).
  • Alexandra Timmer als een van de commissieleden. Zij is universitair hoofddocent mensenrechten bij het Studie- en Informatiecentrum Mensenrechten (SIM).
  • Karin de Vries, zij schreef mee aan het preadvies 'Meten is weten, meten is macht. Uitgangspunten voor een regeling van ‘equality data’ in het Nederlandse gelijkebehandelingsrecht.' Karin de Vries is hoogleraar Grondrechten.
  • Linda Senden schreef mee aan het preadvies 'Realiseren van gelijkheid. Maak werk van de constitutionele verplichtingen en collectieve verantwoordelijkheid!' Linda Senden is hoogleraar Internationaal en Europees Recht.

In de adviezen van de wetenschappers worden ook publicaties aangehaald van onder meer Hanneke van Eijken, Janneke Gerards en Jitske Mink.

De toekomstvisie is hieronder te downloaden en te lezen.

Rapport Toekomstvisie "Samen voor gelijkheid" (in Dutch)