Nieuws uit Illuster 97
Prijs voor Pepijn de Koning
Pepijn de Koning (Research Master Nederlandse literatuur en cultuur) wint de Vliegenthart Scriptieprijs 2025. Zijn scriptie ‘Beperkte herinneringen, rekbare getuigenissen’ onderzoekt hoe de tragedie van het Apeldoornsche Bosch wordt herinnerd. Deze Joodse psychiatrische instelling werd in januari 1943 met geweld ontruimd. Bijna 1.200 patiënten en een deel van het personeel werden gedeporteerd naar Auschwitz. Geen van de patiënten overleefde.
In naoorlogse verhalen en voorstellingen lag de nadruk lang op het verplegend personeel. Pepijn biedt een nieuw perspectief op de herinnering en plaatst juist de patiënten centraal. Zo wordt duidelijk dat het Apeldoornsche Bosch een plek is waar twee geschiedenissen elkaar raken: die van de Holocaust en die van de discriminatie van mensen met een beperking. De jury prees zijn vernieuwende aanpak, scherpe pen en respectvolle toon.
De prijs, goed voor €1.500, wordt jaarlijks uitgereikt door het Utrechts Universiteitsfonds tijdens de opening van het academisch jaar in september.
Len in de stad
Wie in Utrecht studeerde, weet dat het niet alleen om de colleges ging. Studentenkamers, vriendschappen, liefdes, de grachten bij nacht, fietsen door de stad; het zijn herinneringen die samenhangen met de studententijd. Utrecht was je stad èn je thuis.
Maar de stad staat niet stil. Nieuwe cafés, festivals en voorstellingen duiken op en er valt zoveel te ontdekken. Daarom heeft Illuster Len Korf (32) gevraagd om voor alumni op zoek te gaan naar wat Utrecht te bieden heeft.
Overdag werkt hij bij de Universiteitsbibliotheek, ’s avonds en in het weekend stort hij zich in het culturele leven. “Festivals, voorstellingen, gekke evenementen: als het maar tof is, ben ik erbij”, zegt hij. “Utrecht verveelt nooit en ik hoop dat mijn verhalen je uitnodigen de stad opnieuw te ontdekken.”
Zijn columns verschijnen in de nieuwsbrief en op onze website: uu.nl/alumni.
3D reconstructie van 15de-eeuws schilderij
Tijdens het schoonmaken van het 15de-eeuwse schilderij van een gekruisigde Christus met Maria en Johannes, ontdekte Museum Catharijneconvent dat de oorspronkelijke achtergrond een andere kleur had.
Deze vondst zette een flink debat in gang: moet restauratie streven naar historische ‘waarheid’, of juist de gelaagde geschiedenis van een kunstwerk respecteren? Om dit dilemma te onderzoeken, koos Sanne Frequin, onderzoeker en kunsthistoricus aan de UU, voor een innovatieve aanpak. De huidige achtergrondkleur is blauw, maar daaronder gaat een prachtige gouden laag verstopt. In plaats van de blauwe verflaag te verwijderen, liet ze het schilderij digitaal reconstrueren.
Met behulp van 3D-scans werd een virtueel model gemaakt waarop de gouden achtergrond opnieuw tot leven komt. Vervolgens werden er twee replica’s gemaakt: één met de huidige blauwe achtergrond en één met de gereconstrueerde gouden versie.
De replica’s openen nieuwe mogelijkheden voor experiment. Zo onderzoekt Frequin binnenkort hoe verschillende lichtbronnen, zoals kaarslicht, de beleving van het werk veranderen. Ook worden eye-tracking-systemen ingezet om te zien of de gouden of blauwe achtergrond de blik van de toeschouwer anders stuurt. Dit onderzoek van de UU verbindt het verleden en de toekomst: eeuwenoud vakmanschap ontmoet digitale innovatie. En ondertussen blijft het monumentale schilderij ongemoeid.
30 jaar Illuster
- December 1995 kwam de eerste Illuster uit
- De Universiteit Utrecht had toen ruim 75.000 alumni - nu zijn dat er 228.340
- De hoeveelheid studenten steeg van 25.279 naar 39.008
- De hoeveelheid medewerkers groeide van 6.795 naar 8.969
- We zijn nu bijna 100 edities verder.
- Deze zijn allemaal in te zien op: uu.nl/illuster