16 december 2016

Kila van der Starre in De Groene Amsterdammer over poëzie buiten het boek in bloemlezingen

Nico Dijkshoorn bij DWDD. Bron: YouTube (still)
Nico Dijkshoorn bij DWDD. Bron: YouTube (still)

Poëzie wordt tegenwoordig vooral buiten het boek gelezen en beluisterd. Kila van der Starre MA (Nederlandse taal en cultuur) bespreekt in De Groene Amsterdammer (7 december) twee recente poëziebloemlezingen en gaat daarbij na hoe de bloemlezers poëzie van buiten het boek een plek geven in hun bloemlezingen.

Boekgerichte poëzievisie

Zowel in de bloemlezing van Ilja Leonard Pfeijffer, De Nederlandse poëzie van de twintigste en de eenentwintigste eeuw in 1000 en enige gedichten, als die van Chrétien Breukers en Dieuwertje Mertens, Dichters uit de bundel. De moderne Nederlandstalig poëzie in 400 gedichten, komen gedichten voor die voornamelijk buiten het papier bestaan. Maar volgens Van der Starre hebben de samenstellers toch een tamelijk boekgerichte kijk op poëzie, ze kiezen zelf paradoxaal genoeg namelijk wel voor de boekvorm om gedichten van buiten het boek in te presenteren. "Een cd, dvd of website zou meer voor de hand liggen", zegt Van der Starre. Op die manier hadden er bijvoorbeeld ook bewegende en multimediale gedichten opgenomen kunnen worden.

 Kila van der Starre MA
Kila van der Starre MA

Elitaire poëzie

Bovendien houden de samenstellers volgens haar nog vast aan een elitaristische poëzie-opvatting. Gedichten die écht leven buiten het boek, zoals de 'Versjes van Lars', die door tienduizenden volgers gelezen worden via sociale media, of die van huisdichter van De Wereld Draait Door Nico Dijkshoorn die één miljoen kijkers bereikt, worden buiten beschouwing gelaten. 

Hoewel beide bloemlezingen dus weliswaar een flinke stap vooruitmaken door songteksten en slam-gedichten op te nemen in hun selectie, vindt Van der Starre het een gemiste kans dat zulke gedichten die écht leven niet opgenomen worden. "De verzameling was nóg eigenzinniger, interessanter en representatiever geweest als ze niet alleen de grenzen van de bundel, maar ook de grenzen van het elitarisme had doorbroken voor de poëzie", besluit Van der Starre.