5 april 2017

Verbinding wetenschappelijk atmosfeeronderzoek en maatschappelijke adviesfunctie

Guus Velders (RIVM) benoemd tot hoogleraar ‘Luchtkwaliteit en klimaatinteracties’

Guus Velders van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) is benoemd tot bijzonder hoogleraar ‘Luchtkwaliteit en klimaatinteracties’ aan het Instituut voor Marien en Atmosferisch Onderzoek Utrecht (IMAU) van de Universiteit Utrecht. Zijn leerstoel verbindt het wetenschappelijke atmosfeeronderzoek aan de faculteit Bètawetenschappen met de maatschappelijke adviesfunctie van het RIVM op het gebied van klimaatverandering en de effecten daarvan op de luchtkwaliteit, het milieu en de gezondheid.

Guus Velders

Guus Velders werd afgelopen jaar door het wetenschappelijke toptijdschrift Nature verkozen tot één van de tien mensen die er in 2016 het meest toe deden. Aanleiding was de belangrijke rol die hij speelde in de totstandkoming van de klimaatovereenkomst in Kigali vorig jaar. Hierin is afgesproken wereldwijd te stoppen met het gebruik van fluorkoolwaterstoffen, gassen die veel toegepast worden in airconditioners en koelkasten en die bijdragen aan het broeikaseffect.

Allergrootste belang

“De gevolgen van de klimaatverandering en acties om die verandering te beperken, zullen de komende decennia veel invloed hebben op onze samenleving. Daarom is het van het allergrootste belang om een goed inzicht te krijgen in de interacties tussen klimaatverandering, luchtkwaliteit en andere gevolgen voor de samenleving. Het is mijn ambitie om die interacties te begrijpen en te zorgen dat onze wetenschappelijke inzichten als basis gebruikt kunnen worden voor politieke besluitvorming”, licht Velders toe.

Protocol van Montreal en de IPPC-rapport

In zijn onderzoek combineert Velders metingen en modellen om te bepalen wat de effecten van beleidskeuzes zijn op de Nederlandse en Europese luchtkwaliteit. Ook bestudeert hij specifiek de interactie tussen de aantasting van de ozonlaag en klimaatverandering. Sinds 1997 is hij als auteur betrokken bij de vierjaarlijkse evaluatieverslagen over de ozonlaag van de United Nations Environment Programme (UNEP).

Bescherming van de ozonlaag

Zeven jaar geleden startte Velders samen met collega’s in de VS onderzoek naar het effect van het Protocol van Montreal op de klimaatverandering. Sinds 2009 richt dit onderzoek zich op de rol van fluorkoolwaterstoffen (HFK's) op het klimaat. Deze gassen worden veel gebruikt in koelsystemen, airconditioners en schuimen, ter vervanging van de chloorfluorkoolwaterstoffen die in de jaren tachtig verboden werden omdat zij de ozonlaag aantasten. Velders toonde aan dat door de toename in het gebruik van HFK’s ook zij in de toekomst belangrijk zouden gaan bijdragen aan het broeikaseffect en de klimaatverandering. Dit onderzoek vormde de basis voor de klimaatovereenkomst in Kigali.

Guus Velders

Guus Velders studeerde toegepaste natuurkunde aan de Universiteit Twente en promoveerde daar in quantumchemie. Van 1992-1993 werkte hij als onderzoeker bij het KNMI en van 1993 tot 2005 en sinds 2011 bij het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM), waarvan één jaar bij het Aeronomy Laboratory (NOAA) in Verenigde Staten. Van 2006 tot 2010 werkte hij voor het Planbureau voor de Leefomgeving.

Sustainability

De benoeming van Guus Velders is een verdere versterking van het interdisciplinaire onderzoeksprogramma Sustainability van de Universiteit Utrecht. Het Instituut voor Marien en Atmosferisch Onderzoek Utrecht (IMAU) speelt een belangrijke rol in het onderzoek van water, klimaat en ecosystemen.