19 juni 2018

FIRES heeft de gereedschapskist gevuld voor een meer ondernemend Europa

FIRES project logo

In zeven stappen kan Europa meer ondernemend worden. Een wetenschappelijke methode, aan te passen voor verschillende regio’s, is het belangrijkste resultaat van het FIRES project, dat econoom Mark Sanders, van de Universiteit Utrecht, heeft geleid.

Op vraag van de Europese Unie heeft een groep wetenschappers van de Universiteit Utrecht en uit onder meer België, Hongarije, Zweden en Italië zich gebogen over ondernemerschap in Europa. Hoe zorg je als land of regio dat er meer bedrijvigheid komt en dat die op een inclusieve, innovatieve en duurzame manier wordt uitgevoerd? De afkorting FIRES stond daarbij voor “Financial and Institutional Reform for the Entrepreneurial Society”. Drie jaar lang en met 2,5 miljoen subsidie van de EU, heeft de onderzoeksgroep onder meer economisch, geschiedkundig, geografisch en bestuurlijk onderzoek gedaan, om vervolgens concrete voorstellen te doen.

Het 7 stappenplan is samengevat in deze video:
In deze animatie introduceert het FIRES-project zijn zevenstappenprocedure voor het stimuleren van een ondernemend ecosysteem.

Om tot deze methode te komen, is empirisch onderzoek gedaan in verschillende landen en daar zijn verschillende niet-academische belangenhebbenden bij betrokken. Er zijn “policy briefs” geschreven voor verschillende landen en over verschillende onderwerpen zoals arbeidsmobiliteit, investeringskapitaal, kenniscreatie en sociaal ondernemerschap.

Volgens econoom Mark Sanders, die het project geïnitieerd heeft, is Europa “toe aan een nieuw verhaal”. Niet alleen vanwege opkomende concurrentie uit China en Oost-Azië, maar ook om inwoners kansen te bieden om zichzelf te ontwikkelen en om een meer inclusieve maatschappij op te bouwen.

Econoom Mark Sanders (Universiteit Utrecht) over de bevindingen van het FIRES project
Mark Sanders (Universiteit Utrecht) initieerde en leidde het Europese FIRES onderzoeksproject: Financial and Institutional Reforms to build an Entrepreneurial Society.

Voor Sanders was het de eerste keer dat hij een Europees onderzoeksproject van dit kaliber leidde. Wat heeft het de Universiteit Utrecht gebracht? En welke les neemt hij mee in zijn verdere werk?

"Dit project bracht opnieuw een succesvol gecoördineerd en beheerd H2020-project naar Utrecht. Inhoudelijk heeft dit project in belangrijke mate bijgedragen aan de verdere ontwikkeling van het onderzoek naar ondernemerschap in het algemeen, en de ontwikkeling van praktische beoordelingsinstrumenten voor het specifiek evalueren en bewaken van de kwaliteit van ondernemende ecosystemen." 

"Het FIRES-project pastte ook goed in het strategische onderzoeksthema Institutions for Open Societies, aangezien het van meet af aan inspiratie putte uit het werk van Karl Popper en ten slotte, was het FIRES-project een oefening in multidisciplinair en "echte wereld" onderzoek waarbij onderzoekers uit meerdere Utrechtse faculteiten samenwerkten: geschiedenis (Geesteswetenschappen), Geowetenschappen en Recht, Economie en Bestuur en Organisatie."

De tijdlijn van FIRES
De tijdlijn van het drie jaar durende FIRES project

"De ervaringen bij het opzetten van een dergelijk multidisciplinair consortium, gebouwd rond een kern van onderzoekers van de Universiteit Utrecht, kunnen een sjabloon zijn voor toekomstige projecten die worden geïnitieerd vanuit de recent gevormde hubs in alle strategische thema's. Bovendien heeft het FIRES-project bijgedragen aan de reputatie van de Universiteit Utrecht, ook in Brussel, om complexe projecten met succes te kunnen beheren. De Universiteit Utrecht beschikt over uitstekend onderzoek en onderzoekers, maar ook over uitstekend en capabel ondersteunend personeel dat heeft bijgedragen aan het FIRES-project in de woorden van de Commissie: "het best beheerde project dat ze in lange tijd hebben gezien". 

Ik hoop dat deze groep onderzoekers blijft samenwerken aan toekomstige projecten
Mike Robinson
Michael Robinson
Research Support Officer, Faculty of Law, Economics and Governance

Vanuit de Research Support Office van de Faculteit REBO hebben Michael Robinson and Martina Chýlková ook veel werk verzet. Robinson:  ‘Een deel van onze rol is project management voor onderzoeken die gefinancierd zijn door H2020; FIRES was daar één van. Het was een ongelooflijk goed uitgevoerd project dat een gevarieerde groep partners uit heel Europa samenbracht. Het werken met deze groep was een waar genoegen en weerspiegelt het uitstekende leiderschap van het consortium door de projectleider, Mark Sanders. Het project was (en is) een enorm succes en ik hoop dat deze groep onderzoekers blijft samenwerken aan toekomstige projecten."

 

Rekening houden met cultuur en geschiedenis

Er is niet één recept, benadrukt Erik Stam, hoogleraar Strategie, organisatie en ondernemerschap, die voor FIRES een groep leidde die ecosystemen voor ondernemerschap onderzocht. Veel plaatsen in Europa hebben hun eigen sterke punten en valkuilen en we moeten rekening houden met de geschiedenis en cultuur van regio’s.

Erik Stam, hoogleraar Strategie, organisatie en ondernemerschap (Universiteit Utrecht) over FIRES
Erik Stam, onderzocht met collega's “entrepreneurial ecosystems” voor het Europese FIRES project: Financial and Institutional Reforms to build an Entrepreneurial Society.

Zowel Sanders, als Stam benadrukken dat nu eigenlijk het echte werk pas begint. De gereedschapskist is gevuld en staat klaar, beleidsmakers moeten hem nu gaan gebruiken.

Vanuit de Universiteit Utrecht hebben deze onderzoekers meegewerkt aan FIRES:

  • Niels Bosma (REBO)
  • Jeroen Content (REBO)
  • Selin Dilli (GW)
  • Koen Frenken (GEO)
  • Lukas Held (GEO)
  • Andrea Hermann (GEO)
  • Jacob Jordaan (REBO)
  • Werner Liebregts (REBO)
  • Mark Sanders (REBO)
  • Hans Schenk (REBO)
  • Erik Stam (REBO)
  • Rens van Tilburg (REBO)
  • Gerarda Westerhuis (GW)