24 april 2015

Chemicus prof. Bert Weckhuysen benoemd tot Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw

Bert Weckhuysen met lintje

Chemicus prof. Bert Weckhuysen (46) heeft een koninklijke onderscheiding tot Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw ontvangen. Weckhuysen behoort tot de internationale top van zijn vakgebied en onderscheidt zich bovendien door zijn grote inzet voor de toepassing van zijn onderzoek voor een duurzame samenleving. Daarnaast draagt hij met zijn leiderschap binnen en buiten de universiteit op hoog niveau bij aan de innovatie- en onderzoeksstrategie van de Nederlandse chemie.

Weckhuysen is sinds 2000 hoogleraar in Utrecht en bereikte in deze korte tijd de internationale top van zijn vakgebied, de heterogene katalyse. Hij ontving onder meer de Spinozapremie, de meest prestigieuze wetenschapsprijs in Nederland. Ook is hij, naast zijn lidmaatschap van de KNAW, verkozen tot Fellow van de Royal Society of Chemistry in het Verenigd Koninkrijk en – als één van de zeer weinige niet-Amerikanen - tot Fellow van de AAAS, de Amerikaanse vereniging van wetenschappers.

Duurzaamheid

Weckhuysen richt zich op fundamenteel onderzoek dat maatschappelijk relevant is en zo mogelijk op termijn tot toepassingen leidt. Duurzaamheid is daarbij een belangrijke drijfveer. Eén van zijn onderzoekslijnen is het ontwikkelen van katalysatoren voor het omzetten van biomassa in duurzame brandstoffen en chemicaliën. Zo was hij initiatiefnemer en wetenschappelijk directeur van CatchBio, ‘Catalysis for Sustainable Chemicals for Biomass’. In dit onderzoeksprogramma werkten Nederlandse universiteiten, onderzoeksinstituten en bedrijven samen om op een schone manier brandstof, chemicaliën en materialen uit niet-eetbare biomassa te halen.

Interdisciplinaire samenwerking

In 2013 wist hij opnieuw financiering te verwerven voor een groot, landelijk onderzoeksprogramma. In dit Zwaartekracht programma MCEC, Multiscale Catalytic Energy Conversion, brengt hij Nederlandse top-onderzoeksgroepen in de chemie, natuurkunde en chemische technologie bij elkaar – disciplines die tot nu toe weinig samenwerken. Met deze interdisciplinaire aanpak willen de onderzoekers fundamentele doorbraken realiseren voor de productie van duurzame energie.

Patenten

Daarnaast is Weckhuysen een pionier in de ontwikkeling van technieken waarmee katalysatoren op groot detailniveau in een chemische reactor ‘in actie’ te zien zijn. Dit levert belangrijke nieuwe inzichten op over het functioneren van de katalysator. Vaak weet Weckhuysen bedrijven te interesseren om deze fundamentele kennis samen verder te ontwikkelen. Dit resulteerde onder meer in negen patentaanvragen, zowel voor technieken om onderzoek te doen naar de werking van katalysatoren als voor het maken van betere katalysatoren. De technieken die zijn groep ontwikkelde, worden wereldwijd steeds vaker toegepast bij bedrijven en andere onderzoeksinstellingen.

Leidersrol

Weckhuysen wierp zich al snel na zijn komst naar Utrecht op als leider en ambassadeur van de katalyse-gemeenschap in Nederland. In de loop van de jaren verschoof de focus van zijn leiderschapsrol geleidelijk van de katalyse naar de chemie en wetenschap als geheel. Hij is momenteel onder meer een gewaardeerd lid van het Topteam van de Topsector Chemie en van het Gebiedsbestuur Chemische Wetenschappen van NWO.

TedX

Daarnaast vindt hij het belangrijk zijn onderzoeksresultaten en visie op een meer duurzame samenleving uit te dragen naar het brede publiek. Een voorbeeld hiervan is zijn talk ‘A city that runs on CO2’ tijdens TedX Binnenhof 2014.

Meer informatie

Contact

Monica van der Garde, persvoorlichter faculteit Bètawetenschappen, m.vandergarde@uu.nl, 06 13 66 14 38.