29 Veni-subsidies van NWO voor Utrechtse onderzoekers

CAR-T cellen zijn een veelbelovende nieuwe vorm van therapie tegen leukemie bij kinderen, waarbij lichaamseigen cellen worden opgeleid om de kanker op te ruimen. Het liefst blijven de CAR-T cellen aanwezig in het bloed, soms verdwijnen ze snel na toediening. Als de CAR-T cellen snel verdwijnen krijgt de leukemie kans om terug te komen. We snappen nog niet goed waarom CAR-T wel werkt bij het ene kind, en niet bij het andere. Dit onderzoek leert ons hoe CAR-T cellen in het lichaam delen, en hoe we kunnen zorgen dat ze niet verdwijnen. Zo hopen we de behandeling nog succesvoller te maken.

Overheden doen in toenemende mate een beroep op het advies van private consultants bij het ontwerpen en uitvoeren van overheidsbeleid, maar critici waarschuwen dat dit een prijs kan hebben. Dit project onderzoekt hoe het inhuren van consultants de Nederlandse overheid beïnvloedt. Het bestudeert of het inhuren van consultants leidt tot afhankelijkheid van hun diensten, of consultants dergelijke afhankelijkheden strategisch bevorderen, en of dit de publieke verantwoording ondermijnt. Met behulp van een multimethodische benadering beoogt dit project het publieke debat en het overheidsbeleid over de gevolgen van het inhuren van consultants te onderbouwen.

'Het contracteren van consultants om de overheid te ondersteunen bij het uitvoeren van diverse taken is in verschillende landen, waaronder Nederland, gemeengoed geworden. Maar critici waarschuwen dat deze praktijk gevaarlijk is. Dit project zal de waarheidsgetrouwheid van deze kritiek in de Nederlandse context beoordelen en daarmee of en in hoeverre het aannemen van consultants een bedreiging vormt voor de capaciteiten en verantwoording van de overheid.'

Artsen en beleidsmakers gebruiken steeds vaker zorgdata uit patiëntendossiers en registraties om medische beslissingen te onderbouwen, vooral wanneer klassieke klinische trials niet mogelijk zijn. Zulke studies zijn echter gevoelig voor fouten in opzet en analyse, wat kan leiden tot misleidende conclusies. Dit project ontwikkelt een digitale onderzoeksassistent die onderzoekers helpt om observationele studies zorgvuldiger en transparanter uit te voeren. De assistent controleert automatisch of belangrijke keuzes logisch en consistent zijn, en maakt aannames en onzekerheden expliciet, zodat conclusies uit zorgdata betrouwbaarder worden.

Een hersenaneurysma is een levensbedreigende afwijking aan een slagader in het hoofd. Erfelijke factoren spelen een belangrijke rol bij het ontstaan van een hersenaneurysma. Er zijn al veel genen gevonden die bijdragen, elk een stukje van de puzzel. Maar het ontstaan van een hersenaneurysma blijkt een ingewikkeld geheel te zijn dat niet uit één, maar meerdere puzzels bestaat. Er is geen manier om de losse puzzelstukjes aan de juiste puzzel te koppelen. In dit onderzoek zal zo’n methode worden ontwikkeld en gebruikt. Alleen zo komen we dichter bij het voorspellen of behandelen van hersenaneurysma’s.

Een verstandelijke beperking is een van de meest voorkomende aandoeningen in de kindergeneeskunde. Toch kunnen artsen kinderen en ouders vaak weinig vertellen over de oorzaak, en hoe het kind zich verder zal ontwikkelen. In dit project worden MRI scans, stofwisselingsonderzoeken en genetische uitslagen opnieuw onderzocht, met behulp van nieuwe technieken die vroege hersenontwikkeling zichtbaar maken. Door deze bevindingen te koppelen aan het dagelijks functioneren kan al op jonge leeftijd een betere inschatting worden gemaakt van de verdere ontwikkeling van het kind. Deze aanpak kan helpen om ouders beter te informeren en passende ondersteuning te bieden.

Kinderkankercellen lijken vaak sterk op gezonde cellen, waardoor ze zich kunnen verstoppen voor het afweersysteem van patiënten. Dit geldt in het bijzonder voor een zeldzame maar agressieve groep kinderkankers: embryonale tumoren. Dit onderzoek kiest een nieuwe aanpak om verborgen doelwitten ín kankercellen zichtbaar te maken en tumoren te dwingen deze aan het afweersysteem te tonen. Zo kunnen afweercellen de kanker beter herkennen en bestrijden, wat nieuwe mogelijkheden biedt voor immunotherapie bij kinderen met deze agressieve tumoren.

Exposuretherapie is een werkzame behandeling voor angstgerelateerde stoornissen, maar is verre van optimaal: veel mensen ervaren geen verbetering door de behandeling of krijgen te maken met een terugkeer van hun angst na de therapie. Cox’ onderzoeksvoorstel bouwt voort op nieuwe neurowetenschappelijke inzichten over het effect van langdurig sporten op de verwerking van herinneringen. 'De verwachting is dat sporten na exposuretherapie ervoor zorgt dat tijdens de behandeling gevormde herinneringen zodanig worden verwerkt dat angstverminderingen beter tot uiting komen in het dagelijks leven buiten de therapiekamer. Dit kan leiden tot sterkere en langdurigere behandelresultaten en lagere zorgkosten voor mensen met excessieve angst.'

66 miljoen jaar geleden veroorzaakte een asteroïde-inslag een massa-uitsterving waarbij driekwart van alle soorten stierf, inclusief alle niet-vliegende dinosauriërs. Fossiele vondsten suggereren dat het leven veel sneller herstelde op het zuidelijk halfrond dan op het noordelijke, maar het is onduidelijk waarom. Dit onderzoek test of er in het zuiden daadwerkelijk minder soorten uitstierven. Omdat de asteroïde insloeg tijdens de noordelijke lente en zuidelijke herfst, waren zuidelijke dieren mogelijk beter beschermd tijdens hun winterslaap. Door fossielen van amfibieën, reptielen, vogels en zoogdieren te bestuderen, wil dit project oorspronkelijke overleving van later herstel onderscheiden.

'Voortbouwend op mijn onderzoek naar het tijdstip van de uitsterving aan het einde van het Krijt, stelt deze Veni-beurs mij in staat om me te verdiepen in de manier waarop uitstervingsgebeurtenissen de biodiversiteit beïnvloeden – in het verleden, het heden en de toekomst.'

De Europese Commissie heeft de ambitie om een Sillicon Valley achtige, innovatieve technologiesector in te richten. Maar Silicon Valley liet ook zien aan hoe moeilijk ontwikkelingen in digitale technologieën te reguleren zijn. Deze technologieën ontwikkelen zich snel, zijn moeilijk te begrijpen en zijn vaak sneller dan de bestaande wetgeving. Daardoor werden risico's te laat aangepakt, zodra Big Tech al in de samenleving was verankerd met schade voor consumenten en milieu tot gevolg, en machtige monopolies met groeiende invloed op de democratie. Om de voordelen van Silicon Valley te repliceren zonder de problemen ervan te importeren, moeten de Europese regelgevers en toezichthouders de zaken anders aanpakken. Ze moeten voorbereid zijn op innovaties. Dit issue is urgent, aangezien Europa streeft naar meer 'technologische soevereiniteit' in digitale technologiesectoren zoals AI, clouddiensten en fintech. Deze studie onderzoekt hoe toezichthouders en regelgevers het hoofd kunnen bieden aan de groeiende digitale technologiesector.

'Dit project komt op een cruciaal moment voor de digitale toekomst van Europa. De EU, overheden, ministeries en toezichthouders maken momenteel plannen voor regulering op manieren die Europese digitale technologie veilig faciliteren. Het succes daarvan hangt niet alleen af van de kwaliteit van de regels, maar ook van de vraag of instanties ze effectief kunnen implementeren. Dit project levert het broodnodige empirische bewijs van wat hen voorbereid voor innovaties.'

Sommige agressieve kankers bevatten extra DNA-cirkels die buiten de chromosomen liggen. Deze cirkels kunnen kankerveroorzakende en medicijn-resistentiegenen dragen, in veel kopieën voorkomen en tumoren helpen zich aan te passen en therapie te ontwijken. Opvallend is dat de cirkels door de celkern bewegen, waar verschillende gebieden genen kunnen aan- of uitzetten, terwijl tumoren deze genen toch sterk actief houden. In dit project combineer ik innovatieve microscopie met eiwitmapping om te volgen waar DNA-cirkels zich bevinden, hoe actief ze zijn en welke eiwitten dat ondersteunen. Dit kan nieuwe kwetsbaarheden blootleggen om deze kankers te behandelen.

Ongeveer de helft van de Nederlandse leerlingen volgt beroepsonderwijs (vmbo/mbo), maar het wordt vaak als weinig aantrekkelijk gezien. Gezinnen geven vaak de voorkeur aan andere opleidingen, omdat zij denken dat beroepsonderwijs niet tot succesvolle loopbanen leidt. Dit is onwenselijk, want er is een tekort aan vakmensen, bijvoorbeeld in de zorg. Een belangrijke vraag is of beroepsonderwijs zelf leidt tot slechtere loopbanen, of dat dit komt doordat veel studenten uit minder bevoorrechte gezinnen komen. 'Mijn project laat de arbeidsmarktwaarde van beroepsonderwijs zien door te onderzoeken wanneer en voor wie het leidt tot goede banen en welke opleidingen de beste vooruitzichten bieden.'

Door klimaatverandering neemt het risico op droogte en overstromingen in Nederland toe. Daardoor komen waterbeheerders voor moeilijke keuzes te staan over hoe en wanneer ze de bestaande infrastructuur moeten aanpassen. In dit project worden rekenmodellen ontwikkeld waarmee beheerders duizenden mogelijke strategieën kunnen verkennen en deze kunnen toetsen aan verschillende klimaatscenario’s. Deze modellen laten zien welke gevolgen verschillende keuzes hebben voor boeren, steden en ecosystemen, en helpen waterbeheerders en beleidsmakers bij het ontwerpen van infrastructuur die bescherming biedt tegen zowel extreme droogte als extreme overstromingen. De methoden zullen toepasbaar zijn op kwetsbare deltagebieden over de hele wereld. 

'Mijn Veni-project ontwikkelt nieuwe methoden om realistische scenario’s te genereren van samengestelde droogte- en overstromingsgebeurtenissen die zich in de loop van de tijd ontwikkelen, en om aanpassingsstrategieën te identificeren die een evenwicht brengen tussen concurrerende vormen van watergebruik.'

'Rechtse politici zoals Geert Wilders presenteren genderdiversiteit als een bedreiging voor de samenleving en proberen kiezers aan te trekken met de belofte van een ‘terugkeer naar het gezond verstand’. Dit onderzoek laat zien hoe hun anti-genderpolitiek transgender personen buiten dit ‘gezond verstand’ plaatst, maar ook hoe kunst en activisme juist bijdragen aan een nieuwe manier van kijken naar en denken over gender.'

Het project van Lieks Hettinga onderzoekt transgenderpolitiek in Nederland (2014-2025) als een strijd rond gezond verstand of ‘common sense’. Wiens gezond verstand wordt hier aangehaald, en hoe worden transgender personen hiervan uitgesloten? En hoe daagt transgenderpolitiek onze gangbare opvattingen over gender uit? 

Met ‘common sense’ als analytische lens analyseert het project politiek discours, activistische campagnes en artistieke praktijken om te laten zien hoe transgenderpolitiek de manier waarop gender in het publieke leven wordt gezien, gehoord en begrepen, herdefinieert.

Sommige chemotherapieën kunnen schade veroorzaken aan skeletspieren en het hart. Dit kan leiden tot vermoeidheid, het minder goed verdragen van de behandeling en zelfs chronisch hartfalen. Een mogelijke oorzaak is verstoring van de mitochondriën, de energiefabriekjes van onze cellen. Dieronderzoek suggereert dat bewegen in combinatie met een eiwitrijk dieet deze schade kan beperken. Dit onderzoek bestudeert het effect van een beweeg- en voedingsprogramma op mitochondriële dysfunctie door chemotherapie bij lymfoompatiënten, met behulp van een unieke, niet-invasieve meetmethode: fosfor magnetische resonantie spectroscopie.

'Psalmen zaten in de haarvaten van de vijftiende- en zestiende-eeuwse samenleving. Met dit onderzoek wil ik beter begrijpen hoe, in een tijd van religieuze polarisatie, uiteenlopende groepen mensen houvast en versterking konden vinden bij dezelfde eeuwenoude liederen.'

Het leven in de Lage Landen tussen ca. 1470 en 1566 stond in het teken van toenemende religieuze en maatschappelijke spanningen. In deze turbulente tijden vonden mensen steun bij de psalmen. 

Het zingen van de psalmen in het Nederlands is vaak beschouwd als een protestants fenomeen. Dit onderzoek laat echter zien hoe katholieken en protestanten, maar ook mensen die een meer ambivalente houding ten opzichte van de religieuze debatten innamen, de psalmen gebruikten. Door sporen van psalmgebruik in handschriften en gedrukte boeken te onderzoeken, onthult dit project van Renske Hoff hoe mensen de psalmen lazen en zongen in een onzekere wereld.

Wetenschappelijk onderzoek presenteert vaak duidelijke conclusies, maar die kunnen sterk afhangen van hoe de data worden geanalyseerd. Verschillende plausibele analysekeuzes kunnen tot uiteenlopende resultaten leiden, zelfs wanneer onderzoekers dezelfde vraag met dezelfde data bestuderen. Met haar project onderzoekt Hoogeveen hoeveel dergelijke analysekeuzes bijdragen aan de variatie in resultaten in vergelijking met andere verschillen, zoals wie onderzocht wordt, en hoe de studie is opgezet. Daarnaast ontwikkelt Hoogeveen praktische middelen en communicatiestrategieën om analyseonzekerheid beter samen te vatten en te presenteren om zo bij te dragen aan transparantere en betrouwbaardere wetenschap voor zowel onderzoekers als het publiek.

Wat hebben voetgangers in een druk treinstation, zwermen vogels en voedselzoekende bacteriën met elkaar gemeen? Voor een wiskundige, heel veel! Ze kunnen namelijk allemaal worden beschreven met interactieve deeltjesmodellen. Dat zijn modellen die weergeven hoe individuen, waaronder voetgangers, vogels en bacteriën, overbevolking vermijden en tegelijkertijd de beweging van de groep volgen. 

Interactieve deeltjesmodellen zijn vaak zeer complex. Daarom worden ze veelal vereenvoudigd door niet het gedrag van ieder individu afzonderlijk te beschrijven, maar het gemiddelde gedrag van het collectief. Deze benadering staat bekend als de mean-field-limiet. De klassieke mean-field-theorie is echter gebaseerd op vereenvoudigende aannames, zoals identiek gedrag van alle individuen. Dit project doorbreekt deze beperkingen door onzekerheid en complexe netwerkstructuren expliciet in de modellen op te nemen. Het resultaat is een wiskundige toolbox voor de analyse van realistische systemen.

Klinisch onderzoek is nodig om patiënten van goede zorg te voorzien. Veel klinische geneesmiddelstudies hebben moeite met het vinden van voldoende studiedeelnemers en stoppen daarom vroegtijdig. Het vroegtijdig stoppen van een klinische studie heeft als gevolg dat er onvoldoende bewijs is om goede beslissingen te nemen. Dit onderzoek maakt duidelijk welke procedures – zoals methodes met betrekking tot de werving van studiedeelnemers, opmaak van het toestemmingsformulier, en flexibele vervolgafspraken – studiedeelname verbeteren.

Het respiratoir syncytieel virus (RSV) is wereldwijd een belangrijke oorzaak van longontsteking bij jonge kinderen. Nieuwe preventiemethoden beschermen baby’s met één antistof, maar het virus kan veranderen en ontsnappen. Dit project onderzoekt of het combineren van meerdere antistoffen, of het ontwerpen van één antistof die verschillende delen van het virus herkent, dit kan voorkomen. Onderzoekers bestuderen hoe RSV verandert onder invloed van antistoffen en gebruiken die kennis om verbeterde antistoffen te ontwerpen. Het doel is langdurige en betaalbare bescherming tegen RSV voor ieder kind.

'Hoe dachten filosofen in de premoderne islamitische wereld over niet-menselijke intelligentie? Konden dieren, planten, hemellichamen en engelen weten, communiceren en redeneren? In dit onderzoek richt ik me op deze vragen, en wat de antwoorden betekenen voor het idee dat de mens uniek is. Deze inzichten kunnen ons misschien helpen bij hedendaagse discussies over hoe slim dieren en planten eigenlijk zijn.'

Wat is intelligentie? Waarom wordt het gewaardeerd? Wie of wat kan daarover beschikken? Dit project van Sarah De Mendonça Virgi onderzoekt hoe denkers in de premoderne islamitische wereld deze vragen stelden, al lang vóór hedendaagse debatten over dierlijke cognitie en AI. 

In plaats van intelligentie tot mensen te beperken, schreven zij ook aan dieren, planten, engelen en djinns vermogens toe die vaak met intelligentie worden geassocieerd, zoals leren, probleemoplossing, emoties en creativiteit. Door het samenbrengen en analyseren van onderbelichte primaire teksten, onthult dit project een rijk ideeënlandschap dat simplistische aannames over menselijke exceptionaliteit kan weerleggen en hedendaagse debatten over niet-menselijke intelligentie kan voeden.

Fysiek, emotioneel of dwingend partnergeweld, vaak tegen vrouwen, kan een rol spelen rondom en na scheiding. Dat roept grote vragen op over het familierecht, waar gezamenlijk ouderschap en voortgezet contact centraal staan. Bij geweld kan een andere aanpak vereist zijn voor het welzijn en de veiligheid van kinderen en ouders. Er zijn veel alarmerende geluiden over de rol van het familierecht. Dit onderzoek brengt daarom de problemen in de Nederlandse rechtspraktijk in kaart en zoekt naar oplossingen in binnen- en buitenland. Rekening houdend met kinder- en mensenrechten, worden geschikte juridische oplossingen geïdentificeerd om recht te doen aan deze gescheiden gezinnen.

'Intiem partnergeweld, een vorm van huiselijk geweld, is een veel voorkomend probleem. Hoewel men vaak hoopt dat het ophoudt bij scheiding, is dit vaak niet het geval, zeker niet wanneer er kinderen in het spel zijn. De afgelopen jaren is de kritiek toegenomen dat er onvoldoende aandacht is voor huiselijk geweld in het Nederlandse familierecht. Met deze beurs kan ik wetenschappelijk onderzoek doen naar de rol van huiselijk geweld in complexe scheidingszaken en oplossingen verkennen in andere landen en rechtsgebieden. Het biedt mij de kans om voort te bouwen op mijn bestaande werk naar kinderrechten in het familierecht. Ik hoop met de uitkomsten te kunnen bijdragen aan concrete oplossingen op dit terrein.'

Veel patiënten krijgen jarenlang medische controles, terwijl vaak niet is aangetoond dat deze echt nodig zijn. Dit project onderzoekt wanneer zulke controles veilig kunnen worden verminderd of gestopt. Aan de hand van een landelijk programma waarin endoscopische controles bij Barrett-slokdarm patiënten zijn afgeschaft, bepalen onderzoekers hoeveel gezondheidsrisico acceptabel is voordat controles weer nodig zijn. Door medische gegevens, kosten en voorkeuren van patiënten en artsen te combineren, ontstaan duidelijke richtlijnen voor passende zorg.

Enterovirussen zijn belangrijke ziekteverwekkers die ziektes kunnen veroorzaken variërend van een verkoudheid tot ernstige neurologische en hartaandoeningen. Voorbeelden van enterovirussen zijn het poliovirus, het coxsackievirus en het rhinovirus. Helaas weten we maar weinig over de ‘virale oerknal’, een vroege fase van de infectie waarin het eerste virale RNA-molecuul dat een cel binnendringt, zich begint te vermenigvuldigen. 

In dit project zal Aswin Muralidharan de eerste stappen van virale vermenigvuldiging in levende cellen in beeld brengen met geavanceerde technologieën. Kennis over hoe vroege virale infecties zich ontvouwen, kan ons helpen bij de ontwikkeling van nieuwe antivirale geneesmiddelen. Hier wordt reikhalzend naar uitgekeken voor de behandeling van infecties door enterovirussen.

Veel nieuwe geneesmiddelen mislukken of veroorzaken ernstige bijwerkingen omdat de huidige laboratoriummodellen de werking van menselijke organen niet volledig kunnen nabootsen. De lever is belangrijk bij het testen van de veiligheid van geneesmiddelen, omdat die geneesmiddelen verwerkt en helpt bij het verwijderen van afvalstoffen uit het lichaam. Een belangrijk proces is de aanmaak en het transport van gal, een vloeistof die bijdraagt aan ontgifting en spijsvertering, waarbij verschillende soorten levercellen nauw moeten samenwerken.

Paulina Núñez Bernal gaat een nieuwe methode ontwikkelen om menselijk leverweefsel te bouwen met geavanceerd 3D-bioprinten. In plaats van alleen cellen in een vooraf bepaalde vorm te printen, voegt ze biologische instructies toe aan de geprinte biomaterialen. Het lichaam vormt weefsels niet door cellen simpelweg op de juiste plek te plaatsen; cellen worden voortdurend gestuurd door signalen uit hun omgeving. Het doel van BiLIVR is om deze laag van dynamische, biologische instructies in te bouwen in geprinte levermodellen. Daardoor kunnen ze de functie van menselijk weefsel beter nabootsen voor het testen van de veiligheid van geneesmiddelen.

Het doel op lange termijn is om modellen te creëren waarmee onderzoekers beter begrijpen hoe geneesmiddelen de lever beïnvloeden en waarmee ze de toxiciteit van medicijnen beter kunnen voorspellen. Daarmee zijn ze minder afhankelijk van dierproeven.

Verschillende microben produceren DNA-bindende toxinen. In dit onderzoek worden mini-darmpjes (organoïden) blootgesteld aan deze toxinen om uit te zoeken of deze DNA-mutaties kunnen veroorzaken. Als dit zo is, zullen de onderzoekers uitzoeken hoe deze mutaties te herkennen zijn – via een zogenaamde ‘voetafdruk’ in het DNA. Deze ‘voetafdrukken’ zullen worden gebruikt om te kijken of mutaties veroorzaakt door microbiële toxinen aanwezig zijn in het DNA van normale darmcellen en darmkankercellen. Het wel of niet vinden van deze ‘voetafdruk’ in belangrijke kankergenen kan uitwijzen of zulke microbiële toxinen darmkanker kunnen veroorzaken, en biedt inzicht in risicofactoren en mogelijke preventiemogelijkheden voor darmkanker.

MRI-scans worden gebruikt om ziekten te kunnen detecteren zonder schade toe te brengen aan de patiënt. Ze blijken echter minder effectief om ziekten te detecteren in een vroeg stadium omdat gangbare beeldvormende technieken plaatjes bouwen uit pixels. Deze vierkante bouwstenen komen niet overeen met de complexe vormen van organen en tumoren. In dit project worden nieuwe AI methoden ontwikkeld die niet bouwen op de pixel, maar leren om MRI plaatjes te bouwen op basis van complexe vormen overeenkomend met de kleinste details van organen. Hiermee kan MRI met zeer hoge resolutie worden gemaakt, waarmee levensbedreigende ziekten eerder opgespoord kunnen worden.

Als mensen denken we vaak na over hoe dingen zouden kunnen zijn, en testen we in gedachten mogelijke scenario’s. We vragen ons bijvoorbeeld af hoe een nieuw kapsel ons zou staan, of we bepalen waar een nieuwe bank het best past. We nemen daarbij wat we recent hebben gezien en veranderen het mentaal om verschillende uitkomsten te verkennen. Dit doen we dagelijks, maar we begrijpen nog steeds niet goed hoe de hersenen dit mogelijk maken. 'In mijn project onderzoek ik hoe het brein het verleden omzet in mogelijke toekomsten, en hoe die ingebeelde toekomsten vervolgens beïnvloeden wat we ons herinneren.'

Mondiaal gezondheidsonderzoek streeft er in toenemende mate naar inclusiever te worden, maar hoe ziet inclusie er in de praktijk uit? Met haar project onderzoekt Eva Vernooij hoe onderzoekers in Nederland, Zuid Afrika en Uganda samenwerken aan de ontwikkeling van toekomstige hiv-genezingstrategieën. Vanuit een sociaalwetenschappelijk perspectief analyseert Vernooij welke vormen van samenwerking nodig zijn om onderzoek inclusiever te maken, en wat dit vraagt van onderzoekers, infrastructuren en alledaagse wetenschappelijke praktijken. Daarmee draagt haar project bij aan de ontwikkeling van hiv-genezingsonderzoek dat wereldwijd relevanter en breder toepasbaar is.

'Dit project gaat over de rol van geluid in het kolonialisme. Historici hebben geluid lange tijd over het hoofd gezien als waardevolle bron, terwijl geluid zo nauw is verweven met alle aspecten van het leven. Mijn onderzoek wil laten zien hoe geluid niet alleen een instrument van de koloniale macht was, maar ook van het antikoloniale verzet dat weigerde te zwijgen, tot op de dag van vandaag. Door echt te gaan luisteren kunnen we zowel koloniale als postkoloniale samenlevingen beter begrijpen.'

Het onderzoek van Renée Vulto brengt de rol van geluid tijdens de Nederlandse koloniale periode in Suriname tussen 1667 en ca. 1900 in kaart. Hoe probeerden de Nederlanders geluid te reguleren? En hoe kwamen mensen hiertegen in verzet? Geluid was een instrument van koloniale macht, maar ondanks systematische ontmenselijking en actieve onderdrukking bleven oorspronkelijke bewoners, slaafgemaakten en contractarbeiders hun talen spreken, hun geloven beoefenen en hun muziek maken. 

Voor de pre-technologische tijd (tot ca. 1900) gaat Vulto op zoek naar sporen van de koloniale geluidspolitiek in historische teksten, afbeeldingen, objecten en mondeling doorgegeven geschiedenissen. Bovendien werkt ze samen met erfgoedgemeenschappen in Suriname en Nederland om de betekenis van klinkend erfgoed in de hedendaagse postkoloniale samenleving beter te begrijpen.