Wat betekent het recht op lichamelijke integriteit?

Man krijgt een coronavaccinatie © iStockphoto.com/StefaNikolic
© iStockphoto.com/StefaNikolic

Een van de vele ethische discussies die tijdens de pandemie zijn ontstaan gaat over het recht om een vaccinatie te weigeren. In deze discussie komen verschillende grondrechten in met elkaar in botsing, schrijft universitair hoofddocent cultuurgeschiedenis Willemijn Ruberg in het NRC op 4 augustus 2021.

Willemijn Ruberg
Dr. Willemijn Ruberg

Het recht op lichamelijke integriteit

"Een van de centrale tegenstellingen in deze botsing van grondrechten is die tussen het recht op lichamelijke integriteit en de plicht van de overheid om de volksgezondheid te beschermen," legt Ruberg uit. Maar de manier waarop er in de huidige discussie over het recht op lichamelijke integriteit wordt gepraat, is volgens haar te eenzijdig en negatief. "Dit recht behelst meer dan alleen een protest tegen overheidsbemoeienis met het lichaam."

Welke definitie gebruiken we?

De geschiedenis laat zien dat lichamelijke integriteit twee kanten kent: "enerzijds het recht op zelfbeschikking en anderzijds het recht om het lichaam te vrijwaren tegen ongewilde invloeden van buitenaf". Er is echter teveel discussie over om een eenduidige definitie te kunnen hanteren. Ruberg stelt voor om te kijken naar de definities van verschillende feministische filosofen, waardoor coronamaatregelen over mondkapjes en vaccins gezien kunnen worden als dingen die lichamelijke integriteit juist stimuleren in plaats van beperken.