Waarom is Mohammed uit de Goddelijke Komedie geschrapt?

Dante met de Divina Commedia in de hand, tempera op doek (1465), Domenico di Michelino, Santa Maria del Fiore, Florence
Dante met de Divina Commedia in de hand, tempera op doek (1465), Domenico di Michelino, Santa Maria del Fiore, FlorenceBron: Wikimedia/Jastrow

Als de hoofdpersoon van Dante Alighieri’s Goddelijke Komedie afdaalt naar de hel, komt hij daar niet langer de profeet Mohammed tegen. In de nieuwe vertaling van dit werk is de profeet namelijk geschrapt. Dr. Gandolfo Cascio (Italiaanse Taal en Cultuur) vertelt in radioprogramma EenVandaag over de precieze rol van de profeet Mohammed in Dantes werk.

Meerdere profeten in de hel van de Komedie

Uitgeverij Blossom Books, die de nieuwe vertaling publiceert, geeft aan het onnodig kwetsend te vinden om de profeet nog bij zijn naam te noemen. Het loopt namelijk niet goed met hem af in het verhaal. Maar ondanks het lot van de profeet, had Dante volgens Cascio veel respect voor Mohammed. “Hij diende als één van de inspiraties voor de Goddelijke Komedie.” Maar waarom loopt het dan zo slecht af met de profeet? “Niet alleen met Mohammed, maar ook met andere, christelijke profeten loopt het slecht af in de Komedie. Dit is omdat Dante vindt dat zij de eenheid van Europa aan het verdelen zijn.”

Niks nieuws in de wereld van vertalingen

Het aanpassen van karakters en andere onderdelen van teksten is niks nieuws in de wereld van vertalen. “Vertalingen van teksten worden regelmatig aangepast,” aldus Cascio. Als wetenschapper vindt hij de keuze van de uitgeverij niet goed of slecht, maar als lezer vindt hij het jammer. “Ik heb het gevoel dat de lezer de vrijheid wordt ontnomen om de tekst te lezen zoals hij of zij dat wil.”