24 oktober 2019

Nora Stel in de Volkskrant over de Libanese protesten

© iStockphoto.com/sadikgulec
© iStockphoto.com/sadikgulec

Afgelopen dinsdag schreef dr. Nora Stel (Geschiedenis en Kunstgeschiedenis) een column voor de Volkskrant over de massale protesten in Beiroet. Volgens haar bewijzen deze dat Libanon niet het baken van vrijheid is dat het zo lang geleken heeft.

Nora Stel MA
Dr. Nora Stel

Vorige week gingen Libanezen de straat op om te protesteren tegen de "economische malaise, het wanbeleid en de corruptie van de heersende elite". Hoewel er de afgelopen vijftien jaar vergelijkbare protesten plaatsvonden, heeft het land nooit een echte Arabische Lente gekend. "Het antwoord lag voor velen voor de hand: vergeleken met andere landen in de regio is Libanon een baken van vrijheid, zonder onderdrukkend regime. Dat dit een misvatting is hebben de Libanezen de afgelopen dagen luid aan het licht gebracht."

De kern van deze leiderloze, spontane revolutie is het besef dat Libanons politieke klasse één pot nat is.

Het systeem waartegen men vecht is complex. "Libanons politieke elite dankt haar machtpositie aan een uniek politiek systeem waarin elke sektarisch-religieuze groep afhankelijk is van haar leiders om basale burgerrechten te kunnen genieten." Waar de Libanezen eerder nog (noodgewdongen) hun leiders volgden, protesteren ze nu als één tegen alle leiders. "De kern van deze leiderloze, spontane revolutie is het besef dat Libanons politieke klasse één pot nat is. Natuurlijk proberen verschillende politieke leiders elkaar de schuld van de economische crisis in de schoenen te schuiven. Maar Libanezen willen niet langer tegen elkaar worden uitgespeeld."

Volgens Stel maakt deze saamhorigheid en het aanspreken van álle leiders deze protesten uniek. Aan de andere kant zorgt dit ook voor een gedeeld belang van de leiders, die hun macht niet willen kwijtraken. Stel denkt dat de demonstranten daarom een gezamenlijke politieke agenda moeten opstellen. "Het gaat nu niet enkel om nieuwe verkiezingen, maar om een heel nieuw kiesstelsel dat ruimte biedt aan het ontwikkelen van nieuwe vormen van échte vertegenwoordiging."