4 oktober 2017 van 14:30 tot 15:15

Promotie: Utrechts landschap bepaalde militaire bouwwerken in Romeinse tijd

Het oplossen van de huidige watermanagementproblemen in rivierdelta’s vraagt om meer inzicht in de wisselwerking tussen natuur en samenleving. Hoe reageerden vroegere samenlevingen op veranderingen en landschapsdynamiek van deze onbedijkte, waterrijke gebieden; in hoeverre pasten zij zich aan of probeerden zij deze tegen te gaan? Promovenda Marieke van Dinter gebruikte gedetailleerde landschapsreconstructies om antwoord te geven op deze vragen.

De Romeinse tijd neemt een speciale positie in de interactie tussen het maatschappelijke en  natuurlijke systeem in de lange bewoningsgeschiedenis van de Rijn-Maasdelta. Vanaf 40 na Chr. is een reeks van Romeinse forten aangelegd op de zuidoever van de Oude Rijn. Lange tijd heeft men zich afgevraagd waarom dit systeem juist hier werd aangelegd en waarom het uiteindelijk zelfs de Limes -  de noordwestgrens van het Romeinse Rijk - is gaan vormen. 

Van Dinter concludeert dat het specifieke landschap in dit deel van de delta de ruimtelijke verspreiding van de militaire bouwwerken blijkt te hebben bepaald. Het militaire systeem is waarschijnlijk in eerste instantie gebouwd om een veilige transport-route te creëren voor de aanvoer van troepen en materiaal ten behoeve van de inval van Groot-Brittannië in 43 na Chr., en pas later omgevormd tot Limes.

Verder concludeerde Van Dinter dat het geleidelijk aan verlaten van de Oude Rijn en de Kromme Rijn – aanvankelijk de grootste Rijntak – de ontwikkeling van de menselijke bewoningsgeschiedenis van het gebied rondom Utrecht beïnvloedde. De rivierontwikkelingen lijken cruciaal te zijn geweest voor de ontwikkeling van Utrecht van de locatie van een Romeins fort naar een middeleeuws kerkelijk centrum.

Begindatum en -tijd
4 oktober 2017 14:30
Einddatum en -tijd
4 oktober 2017 15:15
Promovendus
Marieke van Dinter
Proefschrift
Living along the Limes; Landscape and settlement in the Lower Rhine Delta during Roman and Early Medieval times
Promotor(es)
Prof.dr. H. MiddelkoopProf.dr. Esther Jansma
Co-promotor(es)
Dr. W. Hoek