19 juni 2019 van 12:45 tot 13:45

Promotie: Contesting crimmigration in post-hukou China

Academiegebouw in de lente met mensen erbij en een bloembak

Tian Ma (Rechtsgeleerdheid) verdedigt haar proefschrift Contesting crimmigration in post-hukou China op 19 juni aan de Universiteit Utrecht.

Samenvatting

Heden ten dage worden in China binnenlandse migranten doorgaans als criminelen gezien. Aan dit beeld liggen ondeugdelijke officiële statistieken ten grondslag. Door middel van dit proefschrift tracht ik te doorgronden waarom dit beeld zo hardnekkig is, en wat de gevolgen ervan zijn voor mensen die van het Chinese platteland naar de stad verhuizen. Mijn onderzoek naar de manier waarop migratie is geconstrueerd tot het concept ‘crimmigratie’ raakt direct aan de uiteindelijke vraagstellingen van dit onderzoek, te weten: wie wordt er gecriminaliseerd, op welke wijze geeft het politiek-economisch-culturele instituut dat bekend staat onder de naam ‘hukou’ (het Chinese persoonsregistratiesysteem) vorm aan dit proces, en hoe is de rol van hukou in de loop der tijd veranderd? Zowel mijn theoretische kader als mijn analyse behelzen unieke bijdragen aan de criminologische literatuur.

Hukou: een systeem van persoonsregistratie in de Volksrepubliek China

In dit proefschrift, dat gebaseerd is op etnografisch veldwerk dat gedurende een half jaar verricht is in de delta van de rivier de Jangtse in China, wordt ingegaan op de historische ontwikkeling van hukou en de functie ervan bij maatschappelijke controle. Het door mij bedachte concept ‘post-hukou China’ wordt daarin geïntroduceerd als manier om de afnemende disciplinaire rol van hukous bij zowel mobiliteit als maatschappelijke controle te analyseren. Het betreffende onderzoek gaat verder dan exclusief het bestuderen van hukou als centraal uitgangspunt in het strafrechtsysteem, maar richt zich in plaats daarvan op de interactie tussen de afgezwakte rol van het hukousysteem en een systeem van overeengekomen regelgeving. De kwestie van de dagelijkse maatschappelijke reproductie van ‘migrantencriminaliteit’ via de rechtspraktijk staat daarin dan ook centraal.

Veldwerk in China

Het systematische veldwerk, dat in Shanghai, Hangzhou en Ningbo (China) is verricht, bestond uit 61 interviews met juridische beroepsbeoefenaren, waaronder politiemedewerkers, protectoraten, strafrechters, strafrechtjuristen en gevangenismedewerkers. Er zijn binnen dezelfde regio vier interviews met migrantenleiders gehouden. Dit leverde het materiaal op voor een uitvoerige analyse van de pragmatische aspecten van ieder beslismoment in het strafrechtsysteem. Deze momenten staan centraal in mijn uitputtende verklaring ten aanzien van hoe en waarom de hukoustatus van de misdadiger de strafoplegging in China beïnvloedt.

5 vaststellingen

Tegen deze achtergrond wordt in deze dissertatie het volgende betoogd.

  1. Er is ten aanzien van elk onderdeel van het strafrechtsysteem sprake van cumulatieve discriminatie van de migrantenbevolking. In een bepaalde fase van dat systeem genomen beslissingen zijn dikwijls van invloed op wat er in een andere fase gebeurt. Dit is evident in de verschillende mechanismen van het misdaadbestrijdingsregime, waarbij mensen met een niet-lokale hukouregistratie (nlhr’s) vaker worden aangehouden en gefouilleerd, en zich een disproportioneel groot aantal gevallen van politiearrestaties en voorlopige hechtenis moet laten welgevallen, dan degenen met een lokale hukouregistratie (lhr’s). Daarnaast lopen nlhr’s een groter risico om langere straffen opgelegd te krijgen, en is voor hen de kans op voorwaardelijke invrijheidstelling en een proeftijd kleiner, en de kans op een discriminerende behandeling in de gevangenis groter.
  2. Beslissingen die als individueel en onafhankelijk genomen besluiten worden gepresenteerd en beschouwd, worden in werkelijkheid op institutionele en stelselmatige basis genomen. De cyclische aard van de strafrechtelijke afhandeling is verankerd in routinematige, dagelijkse praktijken, die gebaseerd zijn op een indexgericht beoordelingssysteem van het strafrechtapparaat.
  3. Door de manier waarop het systeem is ontworpen en functioneert, worden nlhr’s kwetsbare doelen voor juridische bureaucraten die onder zware druk staan om aan de indices tegemoet te komen, de prestatiecijfers te verbeteren, aan de evaluatiecriteria te voldoen en hun lidmaatschap van het collectief aan te tonen dat het belangrijkst voor hen is: het Chinese rechtsstelsel.
  4. In het criminaliseringsproces van het post-hukoutijdperk genieten bemiddelde en vermogende nlhr’s uiteenlopende niveaus van onschendbaarheid. Juridische instrumenten worden ingezet voor een nieuw te creëren hiërarchische indeling, waarbij via deze instrumenten vervolgens de opvattingen over wie zich vrij mag bewegen en wat kan worden gemobiliseerd, worden gedefinieerd en geherdefinieerd.
  5. Door de crimmigratie in post-hukou China werd de indruk gewekt dat de afname van de (toepassings)mogelijkheden van hukou niet tot versoepeling van de mobiliteitscontrole leidt in het huidige China. Het door de ‘hukouhervorming’ beweerdelijk in gang gezette proces van het opheffen van onderscheid gaat, via de dagelijkse wetshandhaving, eerder hand in hand met een proces van het maken van een nieuw soort onderscheid, dat van toepassing is op vooraf aangewezen, ‘gerechtigde burgers’, maar niet op de rest – de ‘ongewensten’.
Begindatum en -tijd
19 juni 2019 12:45
Einddatum en -tijd
19 juni 2019 13:45
Promovendus
Tian Ma
Proefschrift
Contesting crimmigration in post-hukou China
Promotor(es)
Prof. dr. Dina Siegel-Rozenblit (Universiteit Utrecht)Prof. dr. Professor Roger Matthews (University of Kent)
Entree
Gratis toegankelijk