16 oktober 2019 van 16:15 tot 17:00

Oratie Thomas Schillemans: Denkend bestuur

Prof. dr. Thomas Schillemans spreekt zijn oratie uit bij de aanvaarding van zijn ambt als hoogleraar in de faculteit Recht, Economie, Bestuur en Organisatie van de Universiteit Utrecht, in het bijzonder op het gebied van ‘Verantwoording, gedrag en instituties’. Het college van bestuur heeft hem per 1 juli 2018 op deze leerstoel benoemd.

Zijn leerstoel is bij het departement Bestuurs- en Organisatiewetenschap (USBO) ondergebracht mede op initiatief van de Nederlandse School voor Openbaar Bestuur en verbonden met het interdisciplinaire onderzoeksthema Institutions for Open Societies van de Universiteit Utrecht.

De oratie is getiteld ‘Denkend bestuur. Over verantwoording, gedrag en centrifugale druk.’ Hij zal deze op woensdag 16 oktober om 16.15 uur uitspreken in de Aula van het Academiegebouw, Domplein 29 te Utrecht.

Centrifugale krachten leiden af van de kernvraag

In zijn oratie breekt Thomas Schillemans een lans voor denkend bestuur. Denkend bestuur gaat over de waardering van deskundigheid en oordeelsvermogen in het bestuur en over het systematisch inrichten van prikkels in het bestuur die mensen – van politiek leiders in Den Haag tot publieke professionals op de werkvloer – óók aanzetten tot kritisch-constructief nadenken. Denkend bestuur is daarmee ook een rehabilitatie van deskundigheid in het bestuur, naast andere waarden.

Denkend bestuur is harder nodig dan ooit, want de uitdagingen waar het bestuur voor staat – van klimaatverandering tot wereldwijde migratie, voedselveiligheid en ondermijning – vragen het uiterste van ons collectieve denkvermogen.
Ongelukkigerwijs wijzen veel prikkels in de praktijk van het openbaar bestuur juist de verkeerde kant uit. In een context van politieke onrust en druk, altijd kritische (sociale) media, ingewikkelde prestatiecontracten, boze burgers en gedetailleerde en tijdrovende registratieverplichtingen, is het moeilijk om rustig en goed na te denken over wat je doet. Het zijn daarmee centrifugale krachten die politici, bestuurders en professionals te vaak afleiden van de kernvraag wat nu echt de bedoeling is van wat zij doen.

Het beste van gedragswetenschap en bestuurskunde combineren

Verantwoording speelt hierin een dubbelrol. Enerzijds versterkt het in de praktijk vaak de centrifugale druk op de publieke sector.  Anderzijds, zo laten decennia van gedragswetenschappelijk onderzoek zien, is verantwoording in theorie de belangrijkste externe prikkel die mensen stimuleert om beter hun best te doen en harder na te denken. Dit biedt nieuwe kansen voor de inrichting van het bestuur, als we het beste van gedragswetenschap en bestuurskunde weten te combineren.

Interview met Thomas Schilllemans

We spraken eerder met Thomas Schillemans over zijn benoeming. Lees het interview hier.

Begindatum en -tijd
16 oktober 2019 16:15
Einddatum en -tijd
16 oktober 2019 17:00
Hoogleraar
Prof. dr. T. Schillemans
Leerstoel
Verantwoording, gedrag en instituties
Oratie
Denkend bestuur. Over verantwoording, gedrag en centrifugale druk.