Van 1 april 2018 10:00 tot 30 november 2018 16:30

Jaarthema 'Plant & Eter: Van oerknol tot turbobiet!'

botu jaarthema plant eter

Van oerknol tot turbobiet!
Het jaarthema 2018 gaat over eten en gegeten worden. Hoe en wanneer zijn mensen landbouw gaan bedrijven en welk effect heeft dat gehad op cultuur en natuur? Op welke manier hebben wij planten veredeld zodat de opbrengst soms tientallen keren hoger is dan bij de wilde soort? Hoe zorgen planten ervoor dat ze niet opgegeten worden? Ontdek het bij dit Jaarthema en bezoek de expositie, loop de ‘eetbare’ route en neem je (klein)kinderen mee voor de leuke speurtocht ‘Een boodschappenrondje met Billenklap’!

Dit jaarthema sluit uit bij het thema van de Nederlandse Vereniging voor Botanische Tuinen (NVBT), ‘Plant&Eter’.

Landbouw
De mens heeft gedurende het grootste deel van zijn bestaan een nomadisch verzamelaarsleven geleid waarbij ook af en toe op wild gejaagd werd. Plantaardig voedsel, zoals vruchten, bladgroentes en (oer)knollen, werd verzameld afhankelijk van de locatie en de tijd van het jaar. Ongeveer 10.000 jaar geleden begonnen zich de eerste landbouwsamenlevingen te ontwikkelen, waarbij mensen zich vestigden op  een min of meer vaste locatie. Men ging allerlei gewassen verbouwen en verbeteren zodat de oogst groter en zekerder werd. Uiteindelijk heeft dit geleid tot de grootschalige landbouw zoals wij die nu kennen, met enorme akkers, bestrijdingsmiddelen, al dan niet genetisch gemodificeerde planten en een grote eenvormigheid. De turbobiet heeft dus de oerknol vervangen!

Traditioneel planten verbouwen 
Op sommige plekken (voornamelijk in Afrika) wordt geboerd op een meer traditionele manier. De oogsten zijn daar meer divers, maar de opbrengst is veel kleiner. In totaal worden tegenwoordig zo’n 3.000 soorten planten verbouwd voor consumptie, hoewel maar zo’n 100 soorten verantwoordelijk zijn voor ca. 90% van al het plantaardig voedsel dat wij eten! Zo’n  lage diversiteit aan belangrijke landbouwgewassen heeft voordelen zoals eenvormige, makkelijk te vervoeren en verwerken producten, gelijktijdige oogstmomenten en efficiënt grondgebruik. Nadelen zijn er ook, zoals geringere weerstand tegen ziektes, verlies van biodiversiteit door plaagbestrijding en verlies van biotopen en bodemverzilting. Daarom wordt tegenwoordig gestreefd naar meer variatie binnen voedselgewassen door oude of verwante soorten in te kweken die bijvoorbeeld wel een hoge zouttolerantie hebben. Bij de Universiteit Utrecht houdt het programma Future Food zich daar onder andere mee bezig. Dus: als we weer wat ‘oerknol’ terugbrengen in de ‘turbobiet’ krijg je uiteindelijk een über-turbobiet!

Een boodschappenrondje met Billenklap
Voor kinderen is er weer een superleuke speurtocht beschikbaar waarbij ze aan de hand van een boodschappenkaart van alles over voedsel en planten te weten komen. Er komt van alles aan bod, van chocolade tot pizza en van bramenjam tot popcorn. De speurtocht loop grotendeels samen met de route voor volwassenen, die twee zijn dus prima te combineren. De speurtocht kost € 2,50 en na afloop ontvangen de kinderen een klein kadootje.

Klik hier voor het volledige jaarprogramma.

Begindatum en -tijd
1 april 2018 10:00
Einddatum en -tijd
30 november 2018 16:30
Entree
Reguliere entreeprijs