3 juni 2019 van 12:45 tot 13:30

Hoe verwachting onze kijk op handelingen beïnvloedt

Hoe we de wereld waarnemen is niet simpelweg een reflectie van informatie die via onze zintuigen binnenkomt. Wat we zien, horen en voelen wordt namelijk gekleurd door verwachtingen. Een voorbeeld hiervan is de befaamde jurk die op sociale media zowel blauw/zwart, als wit/goud werd bestempeld. Welke kleur wordt waargenomen is afhankelijk van verwachtingen over de lichtbron (bijvoorbeeld de jurk lijkt blauw/zwart bij warmer licht).

Verwachtingen hebben echter niet alleen invloed op onze perceptie van relatief arbitraire zaken zoals de kleur van kleding, maar ook op perceptie van actie-uitkomsten. Zo nemen we verwachte actie-uitkomsten als minder intens waar dan onverwachte uitkomsten. We weten echter nog maar weinig over de exacte bron van dit soort verwachtingen. Meer inzicht in deze kwestie is van belang. Hoe we actie-uitkomsten waarnemen is namelijk nauw verbonden met ervaringen van zelf-causatie (het gevoel zelf invloed te hebben op actie en uitkomst) en verantwoordelijkheid.

Volgens een dominant model resulteren verwachtingen over actie-uitkomsten uit levenslange blootstelling aan actie-uitkomst relaties (zoals het geluid van een deurbel nadat je deze indrukt). Op basis van deze geleerde associaties kunnen we de zintuigelijke consequenties van onze acties al voorspellen vanuit motorische commando’s die voorafgaand aan deze acties door het brein worden gegenereerd.

Promovenda Myrthel Dogge evalueert in haar proefschrift de verklarende kracht van dit dominante model en vergelijkt deze met de invloed van niet-motorische verwachtingen. Dogge vindt slechts relatief beperkte bewijs voor het model. In plaats daarvan lijken momentele verwachtingen die gebaseerd zijn op een algemener voorspellingsmechanisme belangrijker voor de perceptie van actie-uitkomsten dan in de bestaande literatuur wordt erkend.

Begindatum en -tijd
3 juni 2019 12:45
Einddatum en -tijd
3 juni 2019 13:30
Promovendus
Myrthel Dogge
Proefschrift
Predicting beyond ourselves: How expectations shape the perception of external action-outcomes
Promotor(es)
prof. dr. H. Aarts
Co-promotor(es)
dr. D. Hofman, dr. ir. R. Custers
Entree
gratis