Collectivisering in het strafrecht en het privaatrecht: één voor allen, allen voor één?

UCALL Conferentie 2026

tot
Quinton House aan de Nieuwegracht in Utrecht
Quinton House, Nieuwegracht, Utrecht

Schade ontstaat steeds vaker door het handelen van organisaties, ketens en netwerken, waarbij de precieze bijdrage van een afzonderlijke actor soms moeilijk te achterhalen is. Tegelijkertijd zoeken slachtoffers, veroorzakers en samenleving naar effectievere manieren om collectieve misstanden aan te pakken, of om collectief misstanden aan te pakken. Kortom, het recht collectiviseert. Tijdens dit congres staat deze collectivisering centraal. 

We verkennen de spanning tussen individuele en collectieve verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid in het (internationale, Europese, en nationale) strafrechtelijke en het privaatrechtelijke aansprakelijkheidsrecht. Daarnaast kijken we naar collectief slachtofferschap en collectieve schade. Deze collectivisering raakt de kern van aansprakelijkheid en verantwoordelijkheid in de verschillende rechtsgebieden: in een tijd van klimaat- en milieuzaken, massaschade door farmaceutische producten, institutioneel misbruik, militair ingrijpen en georganiseerde criminaliteit staat de vraag naar collectieve aansprakelijkheid centraal in wetgevingsinitiatieven en rechtspraak.

Maar hoe verhoudt individuele aansprakelijkheid en verantwoordelijkheid zich tot die collectivisering? Welke belangen kunnen samen worden behartigd? Wanneer is collectivisering efficiënte afwikkeling of een uiting van gedeelde verantwoordelijkheid, en wanneer doet het geen recht meer aan het individu en diens rechtspositie? En hoe dient de rechter om te gaan met deze verschillende vormen van collectivisering?

Tijdens het congres verkennen we de grenzen van het huidige recht en denken we na over de toekomst van aansprakelijkheid in een verbonden samenleving, die collectieve problemen collectief oplost. 

Programma

09.00 – 09.30   

Inloop met koffie en thee

09.30 – 09.45

Opening en welkomstwoord

09.45 – 10.30 

Keynote Kirsten Maes
Collectivisering en individualisering: aansprakelijkheid voor verslavende social media

10.30 – 11.00

Pauze met koffie en thee

11.00 – 11.45

Keynote Alice Bosma
Massaal slachtofferschap in het strafrecht

11.45 – 12.30

Keynote 3
volgt

12.30 – 13.30

Lunch

13.30 – 14.50

Panelsessies 
 

Sessie I

  • Fien de Ruiter
    De strafrechtelijke aansprakelijkheid van institutionele discriminatie: de verantwoordelijkheid van slachtoffers?
  • Koen Rutten en Jan van der Schoor
    De benadeelde partij in de masa: over de afwezigheid van de collectivisering in het strafproces
  • Tomas Arons
    De collectieve actie voor personenschade van benadeelde partijen in het strafproces
  • Anna van Duin en Francesca Episcopo
    Collectieve private handhaving van de AVG in de praktijk: actoren, factoren en knelpunten


 

Sessie II

  • Tom Hautvast & Jacob van der Tang
    Gelijksoortigheid in de ontvankelijkheidsfase en de inhoudelijke fase van een collectieve actie 
  • Gerjanne van de Waerdt
    De groepsaansprakelijkheid van artikel 6:166 BW en de collectivisering van het privaatrecht 
  • Karlijn van Doorn
    Collectieve schadevergoeding door normering: over de Rotterdamse schaal. Damage scheduling en kruisbestuiving 
  • Marianne Meijssen
    Koste wat het kost? Over de financiering van WAMCA-procedures 
  • Jim van Mourik
    Alternatieve afwikkeling van massaschade
14.50 – 15.10

Reflectie en afsluiting
 

15.15 – 16.30

Borrel

Aanmelding

Aanmelden voor de conferentie kan via het online formulier:

Aanmeldformulier
Begindatum en -tijd
Einddatum en -tijd
Locatie
Quinton House, Utrecht
Entree
Gratis
Aanmelden

Via het online formulier