Van 8 november 2016 12:00 tot 12 november 2016 13:00

1700 jaar Sint Maarten: Publiekslezingen door Utrechtse mediëvisten

Sint Maarten. Bron: Wikimedia Commons/Brbbl
Sint Maarten. Bron: Wikimedia Commons/Brbbl

In 2016 is het 1700 jaar geleden dat Sint Maarten werd geboren, de beschermheilige van de stad Utrecht. Het ‘feest van het delen’ dat jaarlijks op en rond 11 november wordt gevierd, is dit jaar daarom extra feestelijk. Van 8 t/m 12 november organiseren Museum Catharijneconvent en de Universiteit Utrecht een speciaal Sint Maarten lezingenprogramma. Tijdens vijf lezingen van experts van het Utrecht Centre for Medieval Studies komen diverse aspecten van het leven en de grote invloed van de heilige Sint Maarten aan bod.

Programma

Burgers van Sint Maarten

Els Rose (middeleeuws Latijn)

8 november, 12.00-13.00

In deze lezing bespreekt dr. Els Rose de relatie tussen heiligenverering en burgerschap in heden en verleden. Ze gaat in op de manier waarop heiligen in de vroege Middeleeuwen de identiteit van burgers en hun stad veranderden, en hoe de tradities rond heiligen worden verbonden aan burgerschap in de multiculturele en multireligieuze samenleving van de 21e eeuw.

Sint Maarten in de kunst van de Middeleeuwen

Martine Meuwese (kunstgeschiedenis)

10 november, 11.00-12.00

In Utrecht kom je Sint Maarten overal tegen: als standbeeld, op de wimbergen van het pandhof en de deuren van de Dom, als windvaan bovenop de Domtoren wakend over de stad, in het stadswapen, en tussen de kunstschatten van Museum Catharijneconvent.

In de late Middeleeuwen sierde Sint Maarten zelfs het grootzegel van de stad Utrecht. De meest populaire voorstelling uit zijn leven is de 'manteldeling' waarbij hij als soldaatheilige de helft van zijn mantel aan een bedelaar geeft. Maar Sint-Maarten werd ook als bisschop weergegeven of verbeeld in een uitgebreide beeldcyclus over zijn leven. Tijdens de lezing belicht kunsthistorica dr. Martine Meuwese de ontwikkeling van de weergave van Sint-Maarten in de middeleeuwse kunst.

Recent onderzoek naar een heilige van Europese allure

Marco Mostert (middeleeuwse geschiedenis)

10 november, 12.00-13.00

Niet alleen in Utrecht, ook in andere plaatsen die een duidelijke band met Sint Maarten hebben, wordt dit jaar extra aandacht gegeven aan de heilige. Welke nieuw vragen worden er in het onderzoek naar Sint Maarten gesteld? En welke antwoorden worden er op die nieuwe vragen gegeven?

Geweld bij het graf van Sint-Maarten

Rob Meens (middeleeuwse geschiedenis)

11 november, 16.15-17.15

Het graf van Sint Maarten in Tours ontwikkelde zich al gauw na zijn dood tot een belangrijk pelgrimsoord. Het trok talloze zieken en gebrekkigen aan die er genezing en heil hoopten te vinden. De kerk in Tours had echter ook een grote aantrekkingskracht op 'moordenaars, overspeligen en dieven', die er bescherming hoopten te vinden tegen koningen, graven en bisschoppen die hen wilden straffen. De aanwezigheid van dergelijke asielzoekers in een kerk leidde vaak tot grote consternatie. Deze lezing bespreekt een aantal van deze gevallen.

Sint-Maartenliedjes door de eeuwen heen

Dieuwke van der Poel en Cécile de Morrée (Middelnederlandse letterkunde en liedcultuur)

12 november, 12.00-13.00

Op 11 november gaan kinderen langs de deuren met hun lampionnen en zingen Sint-Maartensliedjes. In deze lezing belichten dr. Dieuwke van der Poel en Cécile de Morrée MA de achtergronden van deze traditie: welke liedjes zijn er door de eeuwen heen gezongen, zijn de liedjes altijd door kinderen gezongen of (ook) door volwassenen, en wat is eigenlijk het verband tussen liedjes, lampionnen en Sint-Maarten?

Begindatum en -tijd
8 november 2016 12:00
Einddatum en -tijd
12 november 2016 13:00