12 juli 2019

Pauw Academy: Nederlandse identiteit gelezen via literatuur

Bron: Youtube

Op uitnodiging van Jeroen Pauw heeft de Utrechtse Research Master Nederlandse Literatuur en Cultuur in Pauws studio een aflevering opgenomen voor Pauw Academy. Op maandagavond 1 juli vond de opname plaats en gingen studenten in talkshow-setting in gesprek over hoe literatuur meervoudige visies op Nederlandse identiteit kan verbeelden. Tafelgasten waren: dichter-des-vaderlands Tsead Bruinja, schrijfster Karin Amatmoekrim, professor Moderne Nederlandse Letterkunde Geert Buelens, en oud-student en auteur van prijswinnende scriptie Tara Neplenbroek. Oud-student Jildou Fabriek presenteerde de talkshow.

Nederlandse identiteit is "een verhaal zonder einde – telkens dienen zich nieuwe stemmen aan", concludeerde Paul Scheffer onlangs in de NRC. Tussen die veelheid aan stemmen en de wens naar een gemeenschappelijk verhaal voor alle Nederlanders bestaat spanning. Geert Buelens beaamt dit: "Het is een gevaarlijk verlangen van een volk te verwachten dat het één en ondeelbaar is. Maar dat volk, veranderlijk en verbrokkeld, deelt wel dat ene land. Hoe verbeelden we die gemeenschap? Ik denk dat we beter daar onze tijd in kunnen steken dan het kapot relativeren van een natiegevoel dat vooralsnog toch altijd sterker blijkt."

Van Friesland tot de Bijlmer

De studenten en alumni gingen tijdens de aflevering op zoek naar de complexe en veelzijdige Nederlandse identiteiten die in literatuur tot uitdrukking komen. In hun talkshow gaan ze van Friesland, de Bijlmer, Suriname naar Curaçao, en passeren er romans, gedichten, rapteksten en overheidsrapporten.

Suriname

De verscheidenheid aan verhalen is enorm. Zo schrijft de uit Suriname afkomstige auteur Karin Amatmoekrim in haar boeken over Suriname en Surinamers in Nederland. Dat doet ze ‘niet opzettelijk’, zo legt ze uit: "Het is omdat ik nu eenmaal onderdeel ben van dit Nederland, van deze Nederlandse identiteit."