Onderzoekinstituten en onderzoekscholen Natuur- en Sterrenkunde

Het onderzoek van het departement Natuur- en Sterrenkunde is ondergebracht in een negental onderzoeksafdelingen (secties) waarvan de leiding telkens berust bij een voorzitter. Een afdeling kan een of meerdere onderzoeksprogramma's omvatten die door een leerstoel worden gedragen. Onderzoeksprogramma's participeren in (nationale)onderzoeksinstituten en (nationale)onderzoekscholen. Een aantal voorzitter zijn tevens directeur van het onderzoeksinstituut.

Instituten en onderzoeksscholen

1. Debye Instituut for NanoMaterials Science 
   Twee Natuur- en Sterrenkunde onderzoeksprogramma’s participeren in het Debye instituut en de Debye onderzoekschool. Dit instituut is een samenwerking tussen onderzoeksgroepen van de departen Scheikunde en Natuur- en sterrenkunde. De volgende onderzoeksgroepen vallen binnen dit instituut:
   Soft Condensed Matter and Biophysics
   Nanophotonics
   Anorganische Chemie en Katalyse
   Chemische Biologie & Organische chemie
   Theoretische Chemie
   Fysische en Colloïdchemie
   Gecondenseerde materie en grensvlakken

2. Instituut voor de Geschiedenis en Grondslagen dan de Wiskunde en Natuurkwetenschappen
   Het programma History and Foundations of Science kent twee secties; een geschiedenis sectie en een grondslagen sectie. Beiden vallen onder het IGG. De geschiedenis sectie participeert in het onderzoekprogramma van het Huizinga Institute, Netherlands Graduate School for Cultural History. Het Instituut IGG kent een samenwerkingsverband met Het Descartes Centre voor Wetenschapsgeschiedenis en Wetenschapsfilosofie.

3. Instituut voor Marine en Atmosferisch Onderzoek Utrecht (IMAU)
   Dit instituut is een samenwerking van het Natuur- en Sterrenkunde programma 'Marine en Atmospheric Research' en de 'Physical Geography and Oceanography of Coastal Zones'. Samen met de Meteorology and Air Quality Group (METAIR) at Wageningen University and Research Center vormt IMAU de Buys Ballot Onderzoekschool. Aan deze onderzoekschool zijn de volgende instellingen geassocieerd:
   Royal Netherlands Meteorological Institute (KNMI) 
   Royal Netherlands Institute for Sea Research (NIOZ)
   National Institute for Space Research (SRON)
   National Institute of Public Health and the Environment (RIVM)   
   Max-Planck-Institute für Chemie, Mainz

4. Instituut Subatomaire Fysica (SAP)
   Dit instituut participeert met het programma Subatomic Physics in het landelijke samenwerkingsverband NIKHEF. Dit is een formeel samenwerkingsverband tussen de Stichting FOM, de Universiteit van Amsterdam, de Vrije Universiteit te Amsterdam, de Universiteit Utrecht en de Radboud Universiteit Nijmegen waarin al het onderzoek in de subatomaire fysica in Nederland wordt gecoördineerd.

5. Instituut Theoretische Fysics (ITF)
   Dit instituut bestaat uit twee onderzoeksprogramma’s Quantum Gravity, Strings and Elementary Particles (QGSEP)  en Condensed-Matter Theory, Statistical and Computational Physics  (CMTSCP). Het ITF is de penvoerder van de Landelijke Onderzoekschool Theoretische Natuurkunde (LOTN). De Landelijke Onderzoekschool Theoretische Natuurkunde is een landelijk samenwerkingsverband tussen de theoretische fysica groepen van de zes Nederlandse universiteiten en de NIKHEF Theorie Groep.

6. Spinoza Instituut
   Het Spinoza Instituut is een bijzonder onderzoekinstituut waarin een aantal geselecteerde onderzoeksprogramma's en wetenschappers van binnen en buiten het departement tijdelijk is ondergebracht om onderlinge samenwerking te stimuleren. Op dit moment zijn er twee programma's: Quantum Gravity, Strings and Supersymmetry en Theoretical Condensed Matter Physics.