Praktische Filosofie
De disciplinegroep Praktische Filosofie doet fundamenteel onderzoek op het gebied van de wijsgerige ethiek, sociale en politieke filosofie en wijsgerige antropologie. Bij dit onderzoek wordt aandacht besteed aan de relevantie van normatieve ethische en politieke theorieën voor concrete maatschappelijke vraagstukken.
- Het gaat daarbij ten eerste om onderzoek naar morele beoordelingen en hun rechtvaardiging middels verschillende normatief-ethische theorieën, waarbij in de afgelopen tijd in het bijzonder de ‘capabilities approach’ en de noties van menselijke waardigheid en mensenrechten een prominente rol hebben gespeeld. Daarnaast gaat het om de vraag hoe deze algemene ethische theorieën met concrete vraagstukken in verband kunnen worden gebracht.
- Er wordt ten tweede onderzoek verricht naar de meta-ethisch relevante veronderstellingen van normatieve beoordelingen, zoals de begrippen ‘handelen’, ‘handelingstoeschrijving’, ‘acteurschap’, ‘erkenning’ en ‘autonomie’. Daarbij gaat het ook om sociaalfilosofische veronderstellingen en implicaties van normatieve beoordelingen. Verder gaat het om onderzoek naar diverse vormen van rechtvaardiging van morele claims (transcendentaalfilosofie, coherentisme, contextualisme enz.).
- Een bijzondere nadruk ligt ten derde op de verhouding tussen morele normativiteit en de bijzonderheden van het politieke domein. Dit onderzoek doelt met name op inzichten omtrent recente veranderingen in de opvatting van democratie en hoe de politiek dient om te gaan met de gebrekkige rationaliteit van mensen.
Een dusdanig brede samenhang van het programma, dat zowel ethiek als ook sociale en politieke filosofie omvat, lijkt een bijzonder vruchtbare context om de veelvoudige aspecten van normativiteit te bestuderen.
Het programma maakt deel uit van de Landelijke Onderzoekschool Ethiek en van het focusgebied Conflicts and Human Rights. Daarnaast vormt dit programma de filosofische achtergrond van het meer toegepaste onderzoek van het Ethiek Instituut.
Meerdere onderzoekers van het Ethiek Instituut maken voor het wijsgerig gedeelte van hun onderzoek deel uit van het programma.