Atheense stadstaat twee eeuwen ouder dan gedacht 

In zijn proefschrift behandelt Van den Eijnde de vroegste geschiedenis van Athene als stadstaat (polis). Voor deze vroegste periode bestaan nauwelijks betrouwbare historische bronnen. De enige contemporaine bronnen die onderzoekers tot nu toe hebben gebruikt zijn archeologische vondsten, met name de vele graven die verspreid over het gehele Attische schiereiland uit deze periode bewaard zijn gebleven. Van den Eijnde introduceert een andere bron: de rituele en cultische overblijfselen uit het vroege Athene, die nog nooit eerder systematisch en ook niet vanuit een sociaal perspectief zijn bestudeerd.

Ontstaan van de stadstaat

Tussen 960 en 900 voor Christus kregen de Atheners politieke controle over een relatief omvangrijk territorium. Ze benadrukten hun ambities om hun grondgebied uit te breiden door perifere culten te stichten langs de grenzen van het gebied. Aangezien de polis als staatkundige eenheid wordt gedefinieerd door haar belangrijkste culten, stelt Van den Eijnde dat de opkomst van de Atheense polis in deze periode moet worden gedateerd. Dat is ruwweg twee eeuwen eerder dan algemeen wordt aangenomen.

Wel een stad maar nog geen naam

Het 'burgerschap' of 'groepslidmaatschap' van de Atheense staat werd bepaald op basis van deelname in de cultus van de godin Athena op de Akropolis. Van den Eijnde zet uiteen waarom deze cultus niet vóór de eerste helft van de 8ste eeuw voor Christus kan hebben bestaan. Zijn onderzoek wijst dus uit dat de Atheense polis aanzienlijk ouder is dan de cultus van Athena. Dat heeft een opmerkelijke, paradoxale consequentie: het is niet mogelijk dat de burgers van Athene al in de tijd van het ontstaan van de stadstaat Athenaioi ('Atheners') werden genoemd, want die aanduiding betekent niets anders dan 'zij die deelnemen aan de Athena-cultus'. Evenmin kunnen de Acropolis en het omliggende gebied vóór het begin van de 8ste eeuw de naam 'Athene' hebben gedragen. Helaas kunnen we slechts speculeren over de naam waarmee de Atheners werden aangeduid voorafgaand aan de vestiging van de cultus van Athena, aldus Van den Eijnde.

Collectief Attisch bewustzijn

Hoewel de nieuw gestichte nederzettingen feitelijk buiten de Atheense invloedssfeer vielen en op zichzelf staande politieke entiteiten lijken te hebben gevormd, werden ze wel vanuit Athene gesticht. Van den Eijnde veronderstelt dat er om die reden een zeker 'Attisch bewustzijn', een collectief bewustzijn van een gemeenschappelijke afkomst heeft bestaan. Hij trekt een parallel met het Britse Gemenebest vlak na de dekolonisatie, waarbij een gevoel van saamhorigheid meerdere, politiek autonome gemeenschappen op een losse wijze met elkaar verbond.